Segundo os últimos estudos realizados en España (non atopei datos de RD), o 20% da poboación sofre dor crónica. Á marxe das dores de cabeza, son frecuentes as dores que se prolongan ao longo dos meses; os que, unha vez curada a lesión, volven aparecer; as persoas que, a pesar de que as probas diagnósticas din que non hai dano, sofren; as que, sendo especialistas, non atopan explicación algunha á súa dor.
No meu caso particular, durante calquera exercicio, e especialmente nos días seguintes, sentía dor nos músculos da parte do corpo utilizada: debaixo das pernas (ata que non se pode estar de pé), nos xeonllos, nos brazos... Non a dor de agujet, evidentemente, outra dor moi desagradable que tamén sufriu en repouso. Iso, claro, condicionou a miña vida por moito tempo, e deixei de facer moitos plans e deportes que antes facía sen problemas, por medo ás consecuencias. De feito, entre quen padecemos unha dor crónica son moi frecuentes as seguintes actitudes: medo a determinados movementos e situacións, anticipación, moi alerta aos síntomas, etc. Eles alimentan a dor e aí temos a roda de bruxas, a corda sen cortes.
Se ao comezo dos síntomas houbese medico, quizá alguén que, seguindo o manual do medicamento tradicional, houbéseme etiquetaxe como “síndrome de sensibilidade central”. Hoxe agradezo sinceramente que non chegue até aquí, porque a idea de corpo enfermo e non capaz confirmaríase en min, afastándome aínda máis da realidade e distorsione totalmente a idea de saúde do meu corpo.
Devandito isto, teño que recoñecer que falar publicamente da miña dor custoume moito e que a decisión de compartir estas liñas non foi fácil. Cando vivía con dor disimulaba o que podía ser o sufrimento (especialmente emocional e mental) e deixaba as abellas para casa. Estiven pensando en cal era a razón. É posible que pretenda manter a normalidade para que polo menos o que mira fóra estivese bastante ben, evitando a imaxe de paciente; que non quixese mostrarlle vulnerable; ou que me temese que a palabra perpetuase o problema...
Unha vez que a dor se aliviou até case desaparecer, non quería deixar físgoa á euforia, non me atrevía a falar diso, temendo que volvese de volta ao contar que todo pasou. A verdade é que a un nivel iso é o que pasou cando empecei a falar do tema, lembroume aos meus “sistemas” aos que hai tempo que non me sentiron, pero xa teño moita información e miro a miña dor desde outro lugar.
Consciente da dureza da dor, diría que é aínda máis difícil padecer unha dor sen nome, ou si é descoñecido ou estraño en nome. Porque non hai razóns obxectivas suficientes para estar mal. E quizais por iso, porque non hai ningunha enfermidade ou lesión concreta detrás, costa falar delas, porque non pode xustificar a súa queixa cunha explicación razoable. Os feedback como “É psicolóxico, estás a somatizar, non aparece nada nas probas, é por tensións...”, pon nun mesmo a responsabilidade de sentir dor, coma se do noso modo de vida ou de ser tratásese, a CULPA, en maiúsculas. Se hai infinidade de correntes que explican a orixe das dores e as enfermidades, eu non vou discutir isto hoxe aquí. Pero quero reivindicar que hai unha forma de combater a dor: o coñecemento.
No meu caso, ese coñecemento (información nova e útil) chegoume da man do neurólogo Arturo Goicoechea. Partín del e traballei co equipo de Inés Goicoechea. Completaron a teoría da “neurobiología e pedagoxía da dor” e a súa práctica correspondente, e están a obter moi bos resultados con diferentes tipos de dor crónica, eu son testemuña. É imposible explicar detalladamente neste texto os pormenores desta teoría. Un, porque é moita información, e outro, porque isto non quere ser un artigo divulgativo. Pero creo que merece a pena dar un pequeno comentario. Estou disposto a dar máis información a quen queira saber máis, e si non, podedes buscala na rede. Goicoechea di que todas as experiencias dolorosas son respostas cerebrais, respostas normais, resposta ante o que considera unha ameaza. A dor é en si mesmo un mecanismo de protección. Con todo, o sistema ás veces falla, polo que a dor non desaparece despois dun tempo razoable de curación, ou peor aínda, mesmo sen lesión. Nestas situacións podemos falar dun erro de avaliación. O cerebro cre que aínda hai razóns para protexerse, polo que a dor persiste. E aí é onde nos encadeamos quen vivimos moitas veces con dor crónica. Pódese liberar porque a dor se aprende e, por tanto, é posible desaprender.
Como dicía ao principio, o obxectivo destas liñas é dar un pouco de luz a este tema que está un pouco oculto. Se alguén sente comprendido, identificado ou esperanzado tras ler as miñas vivencias, será suficiente.
As esixencias de eúscaro de Osakidetza son abusivas. Sen dúbida. Estamos a colocar e mobilizando aos profesionais sanitarios nesta liña. Sen estar en contra do eúscaro, con poucas intencións de aprender e moito menos de utilizar.
A nova plataforma de referencia é “Unidas... [+]
O ruído xera graves problemas de saúde e calidade de vida. Gernika-Lumo, a pesar da súa aparente beleza e hospitalidade, ten serios problemas en materia de ruído.
A modo de introdución, mostrarase o feito anterior. Á altura da rúa Iparragirre de Gernika atopábase a... [+]
Despois de traballar en temas que ninguén mencionou durante todo o curso, levoume ao centro da actualidade, supostamente, unha pneumonía, xa que tiven unha interlocución con Osakidetza para non saber como definilos. E desde a primeira chamada, ai, a emocionante sensación de... [+]
Mallorca, 1968. Nace a historiadora Joana María Escartin. En 1989 foi diagnosticado de esclerose múltiple e faleceu o pasado 30 de maio na súa cidade natal, aos 56 anos de idade, coincidindo co día internacional da esclerose múltiple.
Cursou os seus estudos na UIB... [+]