Moitos vascos esperan a chegada dos sollíos días de verán. “Non é habitual que en maio se faga este tempo”, din algúns, “antes era así”, outros. Os habitantes de Lazkao e Maule non saben imputar ao cambio climático e que non, pero sorprenderon as fortes choivas de primavera do 19 de maio. Como entender os fenómenos atmosféricos? Que é o habitual e que non? Ante a imposibilidade de culpar ás nubes dos danos sufridos, a xente recorre ás autoridades lembrándolles que a responsabilidade lles corresponde.
As autoridades aseguran que son temporais puntuais “anormais” e calculan os danos como feitos illados. Con todo, está a quedar claro que moitos países están a sufrir graves desastres naturais. Están a tomarse as primeiras liñas dos informativos e a aburrida palabra do ascensor sobre o tempo é agora unha preocupación.
O estado de Río Grande do Sur de Brasil está alagado desde finais de abril, aínda que apenas tivo repercusión no noso país. As continuas choivas e as enormes inundacións provocaron a destrución total do Estado: máis de 618.000 persoas perderon a súa casa baixo a auga e centos de habitantes teñen escaseza de auga, electricidade e alimentos. Os últimos datos das autoridades falan de polo menos 154 mortos e 98 desaparecidos, pero sábese que a cifra aumentará, xa que tardarán meses en facer fronte ás consecuencias desta catástrofe “extraordinaria”. O presidente Lula dá Silva advirte que “estas inundacións son un aviso ao mundo. Temos que ter en conta que a Terra nos está reclamando unha reparación”. No Río Grande do Sur alagáronse tres veces en oito meses, é habitual para os cidadáns.
Os habitantes do Caribe están cada vez máis afeitos vivir preocupados pola tempada de furacáns; para maio a casa está a encherse de auga e conserva, xa que a tempada de furacán comeza en xuño e termina en novembro, e as axencias meteorolóxicas han anunciado que este ano lles tocará duro. No Atlántico Norte, no golfo de México e no mar do Caribe, os ciclóns nacen durante estes meses, pero en 2024 a tempada será “moi activa”, xa que se prevé a creación dunha vintena de ciclóns tropicais, dos cales once poderían converterse en furacáns. É unha cantidade importante, pero o que está a ser habitual, entre outras cousas, porque a temperatura da superficie do mar aumentou considerablemente. Isto fai que os ciclóns gañen peso e os furacáns sexan máis perigosos, segundo advertiu o Instituto de Meteorología Insmet desde a sede dA Habana.
Non parece que se acougue a situación. Segundo o informe de maio da Organización Meteorolóxica Mundial, o ano 2023 foi o máis cálido de todos os tempos en América Latina e o Caribe, 0,82 graos máis cálidos que a media entre 1991 e 2020. Vivir nestas zonas é cada vez máis arriscado e tanto a cidadanía como os expertos están a esixir forza e recursos para previlo. Os protocolos de xestión dos desastres “pouco frecuentes” están obsoletos; si non se pon protocolos máis realistas ao instante, os cidadáns seguirán morrendo “por factores naturais”.
Uretako babes indibidual eta kolektiborako material “egokia” eskatu dute, bestela gaueko esku-hartzeetan segurtasuna “arriskuan” baitago. ELA sindikatuak ohartarazi du 2017an ere zuzendaritzan salatu zutela egoera bera, baina ez dela irtenbiderik eman.
Eurite iraunkorrengatik alerta laranjan daude Gipuzkoa, Bizkaia eta Araban, baita Nafarroa iparraldean ere. Hainbat tokitan ibaiek gainezka egin dute Euskal Herri osoan eta luiziek trabak eragin dituzte garraiobideetan.
Bi herritar hil dira azken egunotako euriteek eragin uholdeen ondorioz. Bata Sunbillako emakume bat luizi batek harrapatuta, eta bestea, Elizondokoa, Lesakara bidean zela desagertu eta Bidasoa ibaian aurkitu zuten hilotz. Kalte materialak leku ugaritan eragin ditu, izan Lapurdin... [+]
Eurite iraunkorrengatik alerta laranjan daude Gipuzkoa, Bizkaia eta Araban, baita Nafarroa iparraldean ere. Eusko Jaurlaritzaren krisi-mahaia arratsaldean bildu da ibai arroen uraren emariaren gorakadaren ondorioz hartu beharreko neurriak aztertzeko. Hainbat tokitan ibaiek... [+]
Euriteen ondorioz ibaiek ezinbestean gainezka egiten dutela gogorarazi du talde ekologistak, prozesu naturala delako. Gomendatu dute inguru horietan ez eraikitzeko eta ibaien ibilgua desbideratzen duten proiektuak ez egiteko. Barakaldoko Gorostiza eremuaren uholde-arriskuaz... [+]
118.000 kutsatu daude herrialdean, horietatik 3,583 hildako. Ostiralean kaleratutako datu berriek 6.000 kasu berri eman dituzte egun bakarrean, orain arte emandako daturik altuena. %5eko igoera izan dute kutsatze berriek.
Historian jasotako zikloirik bortitzena India eta Bangladesh batzen dituen Bengalako itsasoan da. Bengalako itsasoko mendebaldera heldu denean, hamabost pertsona hil ditu gutxienez; hiru milioi pertsona inguru ebakuatu bazituzten ere.