Cando no cemiterio de Hernani xurdiron a morte e o recuncho do duelo perinatal, recibín o primeiro golpe. Entón empecei a pensar onde estaba ese neno perdido. Alí deixeino para que se fixesen cargo doutros. Por que non fixen algo? O tempo vai rápido e mergullado no día a día queda gardado no disco duro, na parte traseira, se é posible moi atrás. Recentemente tiven noticia do novo libro de Auri Lizundia no xornal Berria: Nai en duelo. Lida a entrevista, outro inciso. O que tiña gardado detrás dese disco duro ha volto a aflorar. Por iso creo que son unha nai dona. A ferida non está completa. Hai moitas preguntas e sentimentos sen aclarar. O meu defensa sempre foi: a nosa nai viviu situacións máis duras que eu e a nosa nai tamén. Eu tamén avanzarei. Que parvo. Quizais así nos ensinaron ás mulleres.
Comprei o libro e empecei a lelo. Non coincido ou non coincido con todo, e como son tan ordenado, pensei “teño que ler o libro e logo dar a miña opinión”. Pero non, dáme igual que nalgunhas cousas estea ou non de acordo. Dáme igual ter experiencias diferentes. É importante que me deu un golpe. E que me puxeron en marcha emociones e pensamentos. O outro día lin a Xabier Amuriza e estou de acordo: “Penso porque o sinto e síntoo cando o penso”. Ambos van xuntos.
Fun nai aos 27 anos por primeira vez. Un embarazo marabilloso. Empeza desde o principio a miña ilusión. Kattalin. O día do meu nacemento, cando sentín as primeiras contraccións, collín unha ducha, preparei a bolsa e prepareina en Basurto. Cando cheguei alí estaba case totalmente dilatado. O trato foi moi doce. Tiña claro que quería sentir ese parto e non me puxeron problemas para elixir a postura axeitada. Lin un folleto que me regalou un amigo ata que me dilatei completamente: Matilda. Cando se despediu coa man, foise á sala de partos e saíu braust tras uns empuxes. Puxérono encima de min e chorei con alegría.
Despois de facer unha ecografía, o neno está morto. Chamábase Jokin. Non podía crer. Iso pode suceder? Que fixen mal?
Vivín momentos moi doces dando o peito. Até dous anos ou. Os dous gozamos, creo, eu polo menos si. Tiña ganas de volver ser nai e quedeime embarazada facilmente. O pronosticé de novo con alegría. Pero tiña unha dúbida: podería querer tanto? Logo hei visto que si, que é así, pero tiña esa preocupación.
O xinecólogo díxome que era moi pequeno, que igual non avanzaría. Non me preocupei, adiante coa miña ilusión. A maior parte do embarazo paseina en EEUU. En principio non tiña ningún problema, quizais era pequeno pero non outros. Volver a Euskal Herria e todo igual, ben. Con 15 días de nacemento fun a Basurto a probar o cinto. Antes de irse sentín unha dor diferente, non sei si tería algo que ver. Cando estaba deitado, as enfermeiras non vían latexados. Se angustiaron e chamaron ao xinecólogo. Despois de facer unha ecografía, o neno está morto. Chamábase Jokin. Non podía crer. Iso pode suceder? Que fixen mal? É unha pena? Perdín á miña nai aos 15 anos e pensei que esa santísima calamidade que hai de aí estaba a reprimir por algo.
Entón volvín sentir o que é a dor. A que xorde das vísceras. A. Lume que aparece na pel do libro da moho no abdome da nai. Fumador, que fai sufrir. A estatística é fría. Hai varios casos e tocouche. E iso? Non me tranquilizou.
Non quería ir a casa. Quería sacar o resto do meu fillo. O trato dos profesionais foi enorme. Déronme anestesia e causáronme contraccións. A dor non desaparecía, non había fármacos que o fixesen desaparecer. Aínda ouzo as miñas palabras.
Saíu e non podía máis. A matrona díxome que era conveniente ver ao neno para facer mellor o duelo. Non podía. Agora síntome arrepentido. Outra carga.
Onde está?
Despois tiven outros dous fillos, Ane e Martín. Sempre con ilusión e un pouco de medo.
Grazas a todas as nais que me axudaron a chegar aquí.
Eunate Guarrotxena Arzubiaga, nai
Bidali zure iritzi artikuluak iritzia@argia.eus helbide elektronikora
ARGIAk ez du zertan bat etorri artikuluen edukiarekin. Idatzien gehienezko luzera 4.500 karakterekoa da (espazioak barne). Idazkera aldetik gutxieneko zuzentasun bat beharrezkoa da: batetik, ARGIAk ezin du hartu zuzenketa sakona egiteko lanik; bestetik, egitekotan edukia nahi gabe aldatzeko arriskua dago. ARGIAk azaleko zuzenketak edo moldaketak egingo dizkie artikuluei, behar izanez gero.
Duela aste batzuk, Diputazio kalean, Gasteizko erdigunean, bi gizonek etxerik gabeko pertsona bat bota zuten lo egiten zuen lokalaren kanpoaldeko eskailera-buru txikitik. Bota ez ezik, berehala metalezko baranda bat ere jarri zuten lonjaren aurrean. Lokala luzaroan hutsik egon... [+]
Desde a lingüística ou a glotofobia e, por suposto, desde o odio contra o eúscaro, vimos moitas veces o noso eúscaro convertido no odre de todos os paus. O último, o presidente de Kutxabank, Anton Arriola, foi o encargado de makilakar e axitar a nosa lingua.O presidente de... [+]
Que non busquen este enlace desde Ezkio nin desde Altsasu, e moito menos atravesando o río Ebro por Castejón. A conexión, ou mellor dito, as conexións entre a E vasca e o TAV navarro, xa son unha realidade. Eses vínculos en plural son os que deberían preocuparnos e os que... [+]
Non saias con ruído, non te confrontes, non che victimices... e obedezas. Como suxeitos oprimidos, neste caso como vascos, falamos, en cantas ocasións tivemos que escoitar? Ironicamente, hai dous anos, no Encontro Euskaltzale Independentiston Topaketak, Amets Arzallus dixo:... [+]
Aurten "Israel Premier Tech" txirrindularitza talde israeldarra ez da Lizarraldeko Miguel Indurain Sari Nagusia lasterketara etorriko. Berri ona da hori Palestinaren askapenaren alde gaudenontzat eta munstro sionistarekin harreman oro etetea nahi dugunontzat, izan... [+]
Intsumituek denbora luzez egindako borroka gogorra eta mingarria izan zen, baina irabazi zuten, eta garaipen hura behin betikoa izango zela uste genuen, atzera bueltarik gabea. Baina badirudi, politikari batzuen ahotik aterata, eskalada militaristari gorazarre egin eta berriz... [+]
Punto Bobo liburuaren irakurketan murgilduta, Itxaso Martin Zapirain egilearen Eromena, Azpimemoria eta Isiltasunak Idazten ikerketa lanean sentitu nuen egiazkotasun eta maila etikoarekin egin dut berriz ere topo. Eta hortaz, hara bueltatu. “Oihu izateko jaio zen isiltasun... [+]
Dirudienez, Euskal Herrian migrazioa arazo bilakatu da azken bi hamarkadetan. Atzerritarrez josi omen dira gure lurrak. Gure kultura arriskuan omen dago fenomeno “berri” horren ondorio. Lapurretak, bortxaketak, liskarrak… Bizikidetza arazo horiek guztiak... [+]
Azken hamarkadetan euskararen biziberritzeak duen erronka handienetakoa, euskararen ezagutzaren unibertsalizazioarekin batera, erabilerarena da. Askotan, gazteen euskararen erabileran jarri ohi dugu fokua, baita euskararen erabilerak izan duen eta izan dezakeen bilakaeraren... [+]
Goizean jaiki orduko hasten dira desegokitasunak. Beharbada lotarako erabili duzun lastaira ere ez zen egokiena. Baina, ezin ba idatzi desegoki sentiarazten nauten guztiez. Horregatik, udaberriko ekinozioa –egunaren eta gauaren arteko oreka– dela eta, oraindik ere,... [+]
Ez da gauza berria politikari profesionalak gizarteko arazoak estaltzeko ahaleginetan ibiltzea. Azkenaldian Denis Itxaso -EAEko Etxebizitza sailburua- entzun dugu etxegabetzeei garrantzia kenduz eta aditzera emanez gurean bazterreko fenomenoa direla; eta Begoña Alfaro... [+]
Antropozentrismoaren aldaera traketsena eurozentrismoa izan zen. Europako mendebaldea, geografikoki, Kontinente Euroasiarraren penintsula txiki bat besterik ez da, baina lau mende luzez gertaera demografiko, teknologiko eta ideologiko batzuk zirela medio, bazter horretako... [+]
Badakizuenok badakizue, beste gauza asko bezala, euskararen aldeko borrokan ere politikoek, eragile batzuek eta hedabideek beraien antzezlana saldu nahi digutela, benetakoa balitz bezala.
Lehen urtean pozik jaso nuen, "Euskaraldi" hau. Zer edo zer zen, ezer ez zegoela... [+]
Euskarak, mendez mende, zapalkuntza sistematikoa jasan du, eta oraindik ere borrokan dabil egunerokoan bere leku duina aldarrikatzeko. Hizkuntza baten desagerpena ez da inoiz berez gertatzen; planifikazio politiko eta sozialak eragiten du zuzenean. Euskaldunoi ukatu egin izan... [+]
Horra Libération egunkariak berriki argitaratu duen idazkia:
“Bayonne” bukatu da, Libérationek “Baiona” idatziko du
Hiri baten izenaren erabilpena ohiturazkoa delarik, egunkari batean izen horren erabilpena aldatzea zaila da. Alta, irakurleen... [+]