Herribiltza acaba de publicar en ARGIA e Mediabask a resposta que dá ao documento “Euskal Herria Soberanía: recuperando as nosas condicións de vida”, documento que Bizi publicou en 2018. Segundo Herribiltza, "o movemento vital dá falso sentido á palabra soberana". Baseándose na tradución euskera-francés de Elhuyar e na definición francesa do dicionario Petit Robert, Herribiltza cre que "o verdadeiro sentido de Euskal Herria Burujabe é Euskal Herria independente, o pobo vasco soberano".
Seguindo esta lóxica, reduciríase a "independencia alimentaria" o concepto de "soberanía alimentaria" que Via Campesiña deu a coñecer desde 1993? O absurdo sería bastante grave: a "soberanía alimentaria" fundaméntase no recoñecemento do dereito a pór en planta con total autonomía os recursos para producir a súa propia alimentación para cada poboación, Estado ou Grupo Estatal, a través das políticas agrarias que consideren máis axeitadas e sen que se produzan efectos negativos sobre a poboación doutros países. Esta noción de "soberanía alimentaria" manifestouse en contra da organización dos mercados culturais promovida pola Organización Mundial do Comercio (OMC), organización que, desgraciadamente, foi implantada en planta por moitos Estados "independentes".
Si definimos colectivamente o proxecto de soberanía alimentaria, enerxética, cultural, etc., sería lamentable non crear unha organización política que puidese materializar devandito proxecto
En liña con esta definición de soberanía alimentaria, Bizi quere defender os principais determinantes de todas as condicións das nosas vidas, é dicir, todo o que hoxe necesitamos para a vivenda, para quentarse, para alimentarse, para moverse e mesmo para construír como persoas dentro dunha comunidade humana con significado colectivo. Hoxe queremos construír territorios capaces de acoller e alimentar a todos e aos que van seguir. A esta recuperación das condicións das nosas vidas chamámoslle soberanía.
Sería mellor que Bizi puxese "a súa enerxía a favor da soberanía institucional" como convidada por Herribiltza? Evidentemente, desde moitos aspectos da realidade que vivimos, a centralización e concentración dos poderes nunha capital exterior non é, desde logo, a mellor solución para defender as condicións das nosas vidas, para defender a nosa soberanía. Pero, sinceramente, non hai razón para pensar que a soberanía institucional de territorios máis pequenos como Euskal Herria sexa a priori mellor. Aos 20 anos poderemos dicir que si gastamos a nosa enerxía para conseguir a independencia de Euskal Herria, si este novo Estado é un paraíso fiscal, se ninguén fala en eúscaro, si o seu cultivo é insosteible e aínda non satisfai as necesidades dun cuarto da poboación, si segue dependendo do petróleo, si a súa cultura é folklorizada, para a praza de turistas que expulsaron aos seus habitantes do interior das cidades, etc. ?
Segundo o dicionario Robert, este estado sería soberano. Non segundo Bizi. Pero iso, evidentemente, non quere dicir que a soberanía institucional non sexa axeitada para nós. Si definimos colectivamente o proxecto de soberanía alimentaria, enerxética, cultural, etc., baseado na liberación das necesidades falsas e na sustentabilidade ambiental, sería lamentable que non se creasen institucións políticas que puidesen materializar devandito proxecto. Por exemplo, como a Cámara de Agricultura que aposta pola emancipación desde un modelo de cultivo incompatible coa realidade económica e cultural do Norte.
Bizi prima a lóxica vertical ascendente: as reivindicacións institucionais deben basearse na defensa das condicións das nosas vidas
Estes puntos de vista de Bizi sobre a soberanía detállanse no artigo "Soberanía e Soberanía" publicado pola Fundación Telesforo Monzón en 2020. Tamén explicamos que en Europa os chamados movementos "soberanos", tanto os da dereita como os da esquerda, teñen a mesma lóxica vertical descendente, segundo a cal as decisións políticas —e, en definitiva, as medidas que se aplicarán á poboación— derívanse da súa concepción da soberanía institucional. Bizi, pola contra , curmá a lóxica vertical ascendente: as reivindicacións institucionais deben basearse na defensa das condicións das nosas vidas.
Por iso, Bizi traballa para que os abertzales e non nacionalistas definan xuntos un mesmo proxecto de territorio sostible e xusto para Euskal Herria. Si os independentistas queren que a maioría social agrúpese detrás do seu proxecto institucional, teñen moito interese en axudala! O Grupo Bizi presentará no 2023 Euskal Herria Independente que se celebrará os días 7 e 8 de outubro en Baiona a versión actualizada do documento 2018 con propostas para acelerar a metamorfose ecolóxica e social para avanzar cara a un País Vasco soberano, sostible e solidario. Esperamos que esta proposta se enriqueza coas achegas de todos os que comparten estes obxectivos. En Baiona vémonos pronto!
Movemento vital
Bidali zure iritzi artikuluak iritzia@argia.eus helbide elektronikora
ARGIAk ez du zertan bat etorri artikuluen edukiarekin. Idatzien gehienezko luzera 4.500 karakterekoa da (espazioak barne). Idazkera aldetik gutxieneko zuzentasun bat beharrezkoa da: batetik, ARGIAk ezin du hartu zuzenketa sakona egiteko lanik; bestetik, egitekotan edukia nahi gabe aldatzeko arriskua dago. ARGIAk azaleko zuzenketak edo moldaketak egingo dizkie artikuluei, behar izanez gero.
Desde a lingüística ou a glotofobia e, por suposto, desde o odio contra o eúscaro, vimos moitas veces o noso eúscaro convertido no odre de todos os paus. O último, o presidente de Kutxabank, Anton Arriola, foi o encargado de makilakar e axitar a nosa lingua.O presidente de... [+]
Que non busquen este enlace desde Ezkio nin desde Altsasu, e moito menos atravesando o río Ebro por Castejón. A conexión, ou mellor dito, as conexións entre a E vasca e o TAV navarro, xa son unha realidade. Eses vínculos en plural son os que deberían preocuparnos e os que... [+]
Non saias con ruído, non te confrontes, non che victimices... e obedezas. Como suxeitos oprimidos, neste caso como vascos, falamos, en cantas ocasións tivemos que escoitar? Ironicamente, hai dous anos, no Encontro Euskaltzale Independentiston Topaketak, Amets Arzallus dixo:... [+]
Aurten "Israel Premier Tech" txirrindularitza talde israeldarra ez da Lizarraldeko Miguel Indurain Sari Nagusia lasterketara etorriko. Berri ona da hori Palestinaren askapenaren alde gaudenontzat eta munstro sionistarekin harreman oro etetea nahi dugunontzat, izan... [+]
Intsumituek denbora luzez egindako borroka gogorra eta mingarria izan zen, baina irabazi zuten, eta garaipen hura behin betikoa izango zela uste genuen, atzera bueltarik gabea. Baina badirudi, politikari batzuen ahotik aterata, eskalada militaristari gorazarre egin eta berriz... [+]
Punto Bobo liburuaren irakurketan murgilduta, Itxaso Martin Zapirain egilearen Eromena, Azpimemoria eta Isiltasunak Idazten ikerketa lanean sentitu nuen egiazkotasun eta maila etikoarekin egin dut berriz ere topo. Eta hortaz, hara bueltatu. “Oihu izateko jaio zen isiltasun... [+]
Dirudienez, Euskal Herrian migrazioa arazo bilakatu da azken bi hamarkadetan. Atzerritarrez josi omen dira gure lurrak. Gure kultura arriskuan omen dago fenomeno “berri” horren ondorio. Lapurretak, bortxaketak, liskarrak… Bizikidetza arazo horiek guztiak... [+]
Azken hamarkadetan euskararen biziberritzeak duen erronka handienetakoa, euskararen ezagutzaren unibertsalizazioarekin batera, erabilerarena da. Askotan, gazteen euskararen erabileran jarri ohi dugu fokua, baita euskararen erabilerak izan duen eta izan dezakeen bilakaeraren... [+]
Goizean jaiki orduko hasten dira desegokitasunak. Beharbada lotarako erabili duzun lastaira ere ez zen egokiena. Baina, ezin ba idatzi desegoki sentiarazten nauten guztiez. Horregatik, udaberriko ekinozioa –egunaren eta gauaren arteko oreka– dela eta, oraindik ere,... [+]
Ez da gauza berria politikari profesionalak gizarteko arazoak estaltzeko ahaleginetan ibiltzea. Azkenaldian Denis Itxaso -EAEko Etxebizitza sailburua- entzun dugu etxegabetzeei garrantzia kenduz eta aditzera emanez gurean bazterreko fenomenoa direla; eta Begoña Alfaro... [+]
Antropozentrismoaren aldaera traketsena eurozentrismoa izan zen. Europako mendebaldea, geografikoki, Kontinente Euroasiarraren penintsula txiki bat besterik ez da, baina lau mende luzez gertaera demografiko, teknologiko eta ideologiko batzuk zirela medio, bazter horretako... [+]
Badakizuenok badakizue, beste gauza asko bezala, euskararen aldeko borrokan ere politikoek, eragile batzuek eta hedabideek beraien antzezlana saldu nahi digutela, benetakoa balitz bezala.
Lehen urtean pozik jaso nuen, "Euskaraldi" hau. Zer edo zer zen, ezer ez zegoela... [+]
Euskarak, mendez mende, zapalkuntza sistematikoa jasan du, eta oraindik ere borrokan dabil egunerokoan bere leku duina aldarrikatzeko. Hizkuntza baten desagerpena ez da inoiz berez gertatzen; planifikazio politiko eta sozialak eragiten du zuzenean. Euskaldunoi ukatu egin izan... [+]
Horra Libération egunkariak berriki argitaratu duen idazkia:
“Bayonne” bukatu da, Libérationek “Baiona” idatziko du
Hiri baten izenaren erabilpena ohiturazkoa delarik, egunkari batean izen horren erabilpena aldatzea zaila da. Alta, irakurleen... [+]
Eusko Jaurlaritzak eta Arabako Foru Aldundiak Datu Zentroen instalazioei ateak irekitzen dizkiete horiek arautzeko legedia sortu aurretik. Bilbao-Arasur Dantu Zentroarekin, bere lehen fasea gauzatuta, eta instalatzea amesten duen Solariaren Datu Zentroarekin, 110.000 m2... [+]