Epaiketak euskaraz egin ahal izatea bermatu behar duela esan dio Europako Kontseiluak Espainiari

  • Justizian, osasungintzan eta gizarte zerbitzuetan euskara bermatu dadin, zerbitzu publikoak euskaraz jaso ahal izan daitezen, Nafarroako zonifikazioa amaitu dadin eta ETB3 Nafarroa osoan ikus dadin neurriak hartzeko eskatu dio Espainiako Gobernuari Europako Kontseiluko Adituen Batzordeak, beste hainbat ohartarazpenen artean.

Argazkia: Euskalgintzaren Kontseilua

2024ko irailaren 25ean - 10:09

Hizkuntza Gutxituen Europako Itunaren sinatzaileetako bat da Espainiako Estatua, eta berau betetzeko hainbat gomendio eman dizkio Europako Kontseiluak, Itunaren seigarren ebaluazioan. Europatik egin diren ohartarazpen eta gomendioak “irmoak” direla ikusita, pozik agertu dira Euskalgintzaren Kontseilua eta Hizkuntza Eskubideen Behatokia, baina aipatzen diren gomendioetatik harago ere “asko dago egiteke”, gogoratu dute.

Besteak beste, Europako Kontseilutik honako eskaerak egin dizkiote Espainiari. Batetik, Hego Euskal Herrian prozesu judizialak euskaraz egin ahal izatea bermatzeko araudia ezartzea, aldeetako batek hala eskatzen badu. Dokumentazioa euskaraz jasotzeko aukera ere bermatu beharko litzatekeela dio. Hain justu, Behatokiak nabarmendu du hilabete honetan herritar batek erregistratutako kexa: demanda bat euskaraz aurkeztu du eta Azpeitiko auzitegiko epaile batek erantzun dio bost egun dituela demanda gaztelaniaz aurkezteko.

Azken finean, prozesu judizialetan euskara bermatzeko epaileei, magistratuei eta fiskalei euskaraz jakitea eskatzea nahitaezkoa dela adierazi dute Behatokitik: “Momentu honetan, hori ere ez dago”.

Behatokiak gogoratu du hilabete honetan herritar batek erregistratutako kexa: demanda bat euskaraz aurkeztu du eta epaileak erantzun dio bost egun dituela demanda gaztelaniaz aurkezteko

Zonifikazioa amaitzeko

Espainiako Estatuko administrazioek Hego Euskal Herrian eskaintzen dituzten zerbitzuak euskaraz jaso ahal izateko neurriak hartzea beharrezkoa dela ere badio Europako Kontseiluak, eta urratsak eman behar direla Araba, Bizkaia, Gipuzkoa eta Nafarroan, batik bat osasun eta gizarte zerbitzuetan euskararen erabilera errazteko.

Beste gomendio azpimarragarri batzuk: Nafarroako zonifikazioak euskararen erabilerarekiko sortzen dituen oztopoak ezabatzea, Estatuko Buletin Ofiziala euskaraz ere izatea, eta ETB3 Nafarroa osoan ikusi ahal izatea. Adituek diote, gainera, administrazio publikoetan euskararen ezagutza duten profesional kopurua oraindik urria dela eta horri buelta emateko neurriak hartu behar direla, berdin zerbitzu publikoren bat eskaintzen duten enpresen kasuan ere.

Trebiñuri lotuta, Gaztela eta Leongo administrazioarentzako eskaera bat ere badu txostenak: Espainiako Gobernuarekin batera neurriak har ditzala Trebiñun euskararen irakaskuntza sustatzeko.


Kanal honetatik interesatuko zaizu: Hizkuntza eskubideak
Apirilak 6, justizia euskararentzat

Ez atera zalapartarik, ez konfrontatu, ez biktimizatu... eta obeditu. Subjektu zapaldu gisa, kasu honetan euskaldun gisa, mintzo gara, zenbatetan entzun behar izan ditugu halakoak? Ironiaz, honelaxe esan zuen, duela bi urte, Euskaltzale Independentiston Topaketan, Amets... [+]


Intza Gurrutxaga Loidi, EHE-ko kidea
“Oldarraldiaren aurrean, hainbat administraziotatik, adibidez, koldarraldia dator”

Euskal Herrian Euskarazek manifestazioa deitu du apirilaren 6rako, 11n EHEko bi kide epaituko dituztelako. Hiriburuetatik autobusak antolatzen ari dira. Bi helburu bete nahi dituzte, batetik, epaituak izango diren bi kideei babesa erakustea, eta bestetik, euskararentzat justizia... [+]


2025-03-21 | ARGIA
Ertzainen %20ak eta udaltzainen %30ak ez dute euskara-eskakizunik azken deialdian

ELA sindikatuak azaldu duenez, azken Lan Eskaintza Publikoaren oinarrien arabera, Ertzaintzarako eskainitako lanpostuen %20ak eta Udaltzaingoaren %30ak ez daukate euskara-eskakizunik. Gasteizen, adibidez, udaltzain-lanpostuen erdietan, 24tan, ez dago euskara-eskakizunik.


Gurekin egiten dutena

Ba al dakizue frantses batzuk harritu egiten direla mugaren alde honetan ere euskaldunak bagaudela jakitean? Ba bai, harrigarria bada ere, behin, Donostian, frantses batzuei entzun nien sinetsi ezinik beren buruari galdetzen: “Saint-Sébastien est au Pays... [+]


Eskolako guraso taldean nola informatu euskara hutsean, erdaldunak haserretu gabe

"No entiendo, en castellano por favor" eta gisakoak ohikoak dira eskolako guraso Whatsapp taldeetan, baina Irungo Txingudi ikastola publikoan euskara hutsean aritzeko modu erraz eta eraginkorra dute, behar duenarentzat itzulpen sistema berehalakoa ahalbidetuta.


Lorpen baten berri: Nafarroako Museoan Irulegiko Eskua euskaraz bisitatu daiteke

Hizkuntz Eskubideen Behatokiak jaso ditu kexak: bisita gidatuak gaztelania hutsean, eta sarrerako zerbitzuetan ere bai. Bitxia da kontua: baskoien mintzairaren hitzak dituela uste den brontzezko objektua ikustera joan... eta azalpenak gaztelaniaz. Kexek eragina izan dute, eta... [+]


Aski Da mugimendua Irungo Udalarekin bildu da: hizkuntza politika berri baten lehen urratsak?

Gabonetako argiak pizteko ekitaldia espainolez egin izanak, Irungo euskaldunak haserretzeaz harago, Aski Da! mugimendua abiatu zuen: herriko 40 elkarteren indarrak batuta, Irungo udal gobernuarekin bildu dira orain, alkatea eta Euskara zinegotzia tarteko, herriko eragileak... [+]


Euskal Herrian Euskarazek manifestazio nazionala deitu du apirilaren 6rako Baionan

Manifestazioa goizeko 11:30ean izango da, Justizia Jauregian. Mugimenduak euskaldunon eskubideen alde eta auziperatuekiko elkartasunean luzatu du deialdia. Auziperatuek iazko Euskararen Egunean Baionako Justizia Auzitegian "Justizia Euskararentzat" pintaketa egin zuten... [+]


Judimendi: A ereduko ikastetxe estigmatizatua D ereduko auzo-eskola bilakatzen

Eskola segregatua izan da Gasteizko Judimendi ikastetxe publikoa, hiri guztiko ikasleak hartu ditu, jatorri atzerritarreko familien seme-alabak. Baina A hizkuntza eredutik D eredura igarotzeaz gain, auzoak eskola bere sentitzeko eta auzoko familiak erakartzeko egindako... [+]


Ertzaintzaren euskarazko arreta bermatzeko eskatu dio Arartekoak Jaurlaritzari

Ertzain patruila batek hizkuntz tratu desegokia eman diela salatu dute Donostiako bi herritarrek. Isuna jaso zuten, behin eta berriz euskaraz artatuak izateko eskatu ondoren. Arartekoak kargu hartu dio Ertzaintzari.


Irungo euskaldunak sutu dituen ekitaldia: 35 elkartek “aski da” esan diote udalari

Irungo euskaldunen pazientziak gainezka egin du; haserre daude eta oraingoan ez dira "isilik geratuko". Gabonetako argiak pizteko ekitaldia erdara hutsean egin izanak hiriko 35 elkarte eraman ditu udalaren hizkuntza politika salatzera –aurrekari gutxi izango ditu... [+]


Zergatik Durangora joan abenduaren 7an?

Euskalgintzaren Kontseilua hizkuntza larrialdia bizi dugula ohartarazten ari da azken astetan. Urte dezente pasa dira euskararen biziberritze-prozesuaren egoera bidegurutzean, errotondan, inpasse egoeran eta antzeko hitzekin deskribatzen hasi zenetik, hizkuntza politikek... [+]


2024-11-27 | ARGIA
Korsikako Asanblean frantsesa inposatzen jarraitzen dute, korsikera debekatuta

Korsikako legebiltzarkideek ezin dute Korsikako Asanblean korsikeraz hitz egin, Bastiako Auzitegiaren 2023ko epai baten arabera. Ebazpen horri helegitea jarri zion Asanbleak, baina debekua berretsi du orain auzitegi berak. Epaiak tokiko beste hizkuntzei eragiten diela ohartarazi... [+]


Eguneraketa berriak daude