Omenaldia Bixentikori

  • Ekainaren hasieran hil zen Iruñean Bixente Serrano Izko, irakasle, historialari, idazle eta politikaria,   eta joan den irailaren 11n egin zioten omenaldia Iruñeko Katakrak aretoan, Geronimo de Ustariz historia institutua, Eusko Kultur Fundazioa eta Pamiela argitaletxearen eskutik.

Eskerretik eskuinera Nerea Perez, Josu Chueca, Amaia Alvarez eta Pello Elzaburu. (Arg.: X. Letona)
Eskerretik eskuinera Nerea Perez, Josu Chueca, Amaia Alvarez eta Pello Elzaburu. (Arg.: X. Letona)

Historialaria, irakaslea eta sortzailea izan zen eta esparru horietan ezagutu zuten Josu Chueca historialariak, Amaia Alvarezek (Eusko Kultur) eta Pello Elzaburuk (Pamiela) aletu zituzten Serrano Izkok horietan egindakoak, Nerea Perez Ibarrola Geronimoko lehendakariaren gidaritzapean.

Euskaraz egin zen ekitaldi osoa, zehaztu zenez, Izkok alor horiek euskaraz jorratu zituelako. 1987an ekin zion Nafarroako eskola publikoan irakasle egindako ibilbideari eta mahaian zeuden bi emakumezkoen irakaslea izan zen: "Izaera pedagogikoa zuen, dibulgatzailea eta irakasle gisa oso gertukoa zen", aipatu zuen Alvarezek. Perezen irakaslea ere izan zen Batxillergoan: "Inoiz ez nuen pentsatuko gaur hemen mahai honetan egon nintekeenik, eta horretan Bixentek ere bere harri koxkorra jarri zuen". Eusko Kultureko historia ikastaroaz arduratzen zen Bixente eta Alvarezi lekukoa nola pasatu zion kontatu zuen honek.

"Ez genion Bixentiko deitzen txikia zelako bakarrik –esan zuen Chuecak– afektiboki, pertsona gisa, oso atsegina zelako ere bai". Eta gogorarazi zuen ez zela historialaria bakarrik izan, diktadura garaian ETAko militantziarekin eta ondoren izandako jarduera politikoarekin protagonista ere izan zela: "Nolabait bi bide artean mugitzen zen: historia landu eta irakasten zuen, baina berak argi zioen historiak ez duela determinatu behar izan nahi duguna".

Bixentek idatzitako liburuei errepaso ederra eman zien Elzaburuk: "Gizon ona zen, zentzu machadianoan". 2004-2013 artean Zelaia Sariko epaimahaikidea ere izan zela gogoratu zuen. Liburu egile eta erosle ere bazela azpimarratu zuen: "Bixente ez zen etxe batean bizi, liburutegi bat diseinatu zuen han bizitzeko". Liburu ondare handia zuela eta harekin dokumentazio funts bat sortzea proposatu zuen. Urduritasunean, bere isilune luzeez ere mintzatu zen, haren ironiaz, umoreaz...  

Iruñeko Alde Zaharreko kaleetan baso-erditan ikustea ere ez zen ezohikoa eta, publikotik, alor hori ere ekarri zuen aretora Fernando Mendiola historialariak: "Garazin, Tokin... ordu txikietan ere ikasi eta gozatzen zuen".

Historia dibulgatzaile ona zen eta, lan ugari argitaratu zituen prentsan, besteak beste aldizkari honetan eta Berria-n. Horrexegatik ere, lerro hauetatik gure omenaldi xumea egin nahi izan diogu Argiaren komunitateko kide izandako kolaboratzaile finari. Adiorik ez Bixentiko!


Azkenak
2025-04-03 | El Salto
Luigi Mangionerentzat heriotz zigorra eskatuko du fiskalak, osasun aseguru-etxe bateko buruaren hilketagatik

Heriotza-zigorra eskatzeko argudio gisa, "indarkeria politikoko ekintza" izan zela adierazi du AEBetako Fiskal Nagusiak.


2025-04-03 | Gedar
Israel Premier Tech talde sionista Lizarrako txirrindularitza-lasterketa batetik kanporatzea lortu dute

Palestinarekin Elkartasuna plataformaren ekimenez, txirrindularitzarekin lotura duten 70 bat pertsonak eskatu dute talde sionistak ez dezala txapelketan parte hartu, eta lortu dute.


Espetxera bidali dute Ion Aranburu realzaleari Sorian egindako erasoaren harira atxilotuetako bat

Ion Aranburu koma egoeran eta ZIUan ingresatuta egon zen hainbat astez, erasoaren ondorioz.


Israelgo presondegietako torturak argira ekarri ditu The Independent komunikabideak

Lekukotasunak, autopsia txostenak eta atxiloaldian izenpeturiko adierazpenak bildu ditu The Independent komunikabide britainiarrak. 2023ko urriaren 7az geroztik 70 palestinarrek dute bizia galdu Israelgo presondegietan. Palestinar presoen alde dabilen Addameer elkartearen... [+]


Kutxa Banku Fundazioa ez da ados agertu Arriolaren adierazpenekin: “Euskara ez da oztopo”

Kutxa Banku Fundazioak adierazi du Kutxabankeko presidentearen adierazpenek ez dutela fundazioaren pentsamoldea islatzen, "Hizkuntza aniztasuna beti da aberastasun iturri, nekez izan daiteke oztopo", argudiatu dute.


Lineal A idazkunik luzeena

Lineal A duela 4.800-4.500 urte erabilitako idazkera minoikoa da. Berriki, Kretako Knossos jauregi ezagunean, bolizko objektu berezi bat aurkitu dute, ziurrenik zeremonia-zetro gisa erabiliko zutena. Objektuak bi idazkun ditu; bata, kirtenean, laburragoa da eta aurkitutako... [+]


Gizonak frontera, emakumeak zubira

Londres, 1944. Dorothy izeneko emakume bati argazkiak atera zizkioten Waterloo zubian soldatze lanak egiten ari zela. Dorothyri buruz izena beste daturik ez daukagu, baina duela hamar urte arte hori ere ez genekien. Argazki sorta 2015ean topatu zuen Christine Wall... [+]


Resako aztarnategia Andosillan
Ebroko muga zaharraren lorratzetan

Nafarroako Erriberako Andosilla herrian, sorpresa ugari ematen ari den indusketa arkeologikoa egiten ari dira Aranzadiko arkeologoak eta herritar boluntario taldeak. Resako aztarnategian orain arte oso ezezaguna zaigun Goi Erdi Aroko gizarteak hobeto ulertzeko aztarnak aurkitu... [+]


Pippi Kaltzaluzek 80 urte bete ditu, beti bezain iraultzaile

Pippi Kaltzaluzeren istorioak lehenengoz kaleratu zirenetik 80 urte bete direla-eta, leku berezia eskaini diote Boloniako Nazioarteko Haur eta Gazte Liburu Azokan. Azkarra, independentea, errebeldea, lotsagabea, menderakaitza, apur bat basatia, sormen handikoa, ausarta eta... [+]


Trans Pertsonen Lehen Mailako Arretako Zerbitzuak jarriko ditu abian Osakidetzak

Araba, Bizkaia eta Gipuzkoako trans pertsonei zuzendutako protokolo asistentziala eguneratzea da helburua. Lehen Mailako Arretako Taldeak (LMAT), trans pertsonentzako Lehen Mailako Arretako Zerbitzu berriak (tLMAZ) eta Gurutzetako Unibertsitate Ospitalean dagoen Genero... [+]


Osakidetzako datuen kontraesanak: itxaron-zerrendak behera, herritarren kexak gora?

Jaurlaritzak ziurtatu du itxaron-zerrendak bi hilabetetik behera jaitsi direla azken hiruhilekoan. Manu Lezertua EAEko arartekoak, berriz, beste datu bat nabarmendu du herritarren kexei buruzko urteko txostenean: Osakidetzari dagozkion kexak %70 igo dira, eta batez ere... [+]


“Neutrotzat aurkezten dena, egiaz, ideologia nagusiaren konplizea da”

Gozamen aparta bezain deskribatzeko zaila dakar, norbaiten hitzak irakurri edo entzun ostean, zera pentsatzeak: “Horixe zen neu aurreko hartan azaltzen saiatu nintzena!”. Idazlea eta itzultzailea da María Reimóndez, eta galegoz aritzen da, hizkuntza... [+]


Unibertsitate pribatuak sortzeko baldintzak gogortu nahi ditu Espainiako Gobernuak

Ugaritu diren “txiringito pribatuei” muga jartzeko asmoz, unibertsitate berriak sortzeko baldintzak gogortu nahi ditu Espainiako Gobernuak. Euskal Herrian polemika artean jaio zen azken unibertsitate pribatuak adibidez, Gasteizko Euneizek, gaur gaurkoz ez ditu... [+]


Segurtasuna, etorkinak eta beldurra

Segurtasun falta dagoen irudipena handitu dela azaldu du Eustaten azken txostenak. Gurean, Trapagaranen, Segurtasuna orain, delinkuenteen aurka manifestaziora deitu dute herritar batzuek.

Bi izan dira sentsazio hori zabaltzeko arrazoiak. Batetik, udalak Udaltzaingoaren... [+]


Eguneraketa berriak daude