Komunikazioa izan daiteke webgunea kudeatzea, ikuskizuna prestatzea eskualdeko hainbat artistarekin, irratian saltseatzea, eskualdeko memoria historikoa batzea... Horietara guztietara dago zabalik Aiaraldea Komunikazio Leihoa elkartea. Dena euskaraz. Modu naturalean euskaraz hasitako harremanek euskaraz jarraitzen dute-eta.
Aiaraldea.com ataria da elkartearen tresna indartsuena, eta berau sortzea izan zen elkartearen lehenengo pausoetako bat. Gerora, internet bidezko irratia jarri zuten martxan, eta urrian aldizkaria kaleratzen hasi dira, hamabostekaria. Komunikabideetatik harago doan proiektua da baina Aiaraldea Komunikazio Leihoa. Komunikazioa bere zentzu zabalenean hartuta egiten dute lan, 50 bat boluntarioz osatutako sarean. Arabako kuadrilletako bat da Aiaraldea eta ondoko udalerriak biltzen ditu: Amurrio, Artziniega, Aiara, Laudio eta Okondo.
Ideia duela lau urte jaio zen. Irati Mendiguren elkarteko kideak azaldu duenez, webgunea egitea zen hasierako asmoa: “Plaza eman nahi genien elkarteen ekintzei eta eskualdeko gaurkotasunari”. Proiekturako jende bila hasi ziren: Webgunea sortzeko “igeltseroak”, albisteak idazteko prest zeuden herritarrak, argazkizaleak, bideo afizionatuak... Webgunea aitzakia, hainbat motibazio sortu ziren gazteak euskararen normalizazioan murgiltzeko. Irratia jaio zen geroago, eta han gazte kuadrillek eta herritar musikazaleek parte hartzeko modua ikusi zuten. Gaur egun, hogei bat lagun dabiltza irratian programa egiten.
Udazkenero multimedia tailerrak antolatzen dituzte, elkarteko kideen formaziorako, eta herritarrentzako ere irekiak. Horrez gainera, kultura ikuskizunak ere antolatu ditu elkarteak, ikastetxeekin multimedia rallyak egiten dira… Ekimen horiek aurrera eramateko sare zabala dute elkartean. “Norberak dakienetik egiten du lan, bere denbora eskainiz. Hor dago nire ustez elkartearen xarma eta honek aurrera egitearen arrazoia”.
Proiektua haziz joan da, eta duela bi urte, boluntarioen lanaz gainera, dedikazio gehien behar zuten lanetarako lanpostuak sortzen hasi ziren. Gaur egun lau langile dauzka elkarteak. Euretako bat, boluntarioen arteko koordinazioaz eta finantzaketaz arduratzen da. Erredakzioan bi langile daude, bata webgunearen arduraduna eta bestea aldizkariarena. Laugarren pertsona bat arlo teknikoaz eta komertzial lanez arduratzen da.
Urrian kaleratu zuten Aiaraldea hamabostekariaren lehen zenbakia. Doakoa da. “Momentu honetan eskualdean ez da banatzen doako egunkaririk, gaztelaniaz ere ez. Eremu hori euskarak hartzea itzela izan da”. Irati Mendigurenen hitzetan, harrera ona egin diote herritarrek. Okindegietan, kioskoetan, ikastetxeetan, tabernetan, euskaltegietan, autobus geltokietan... banatzen dute: “Komertzio batzuek ale gehiago uztea ere eskatu dute”. Oraingoz 10.000 ale banatzen dituzte, eta tirada egokia ote den ikusten dabiltza lehen zenbakietan.
Arinago, aiaraldea.com-ekin, batez ere gazteengana heltzen zen elkartea. Papererako saltoarekin beste adin bateko publikoarengana heltzen dabiltza. Gainera, Mendigurenen ustez, euskarazko atari batera bere kabuz sekula helduko ez zen jendearengana iritsi dira: “Piztu diogu jakin-mina agian orain arte euskarari aparteko garrantzirik ematen ez zion jendeari ere, eta horregatik bakarrik, merezi du”. Etxean aldizkaria jaso eta seme-alabei galdezka imajinatzen ditu Mendigurenek hainbat herritar: Zer jartzen du hemen? Pertsona hori ezagutzen dut, baina ez dakit zer dioen. “Aldizkariaren kontuarekin uste dut apurka-apurka hizkuntzen arteko muga batzuk apurtuko direla”.
Eskualdeko memoria historikoa batzen ere badabiltza elkarteko kideak. Aurten 1983ko Laudioko uholdeen urteurrena dela eta, dokumentala prestatu dute. Emanaldi egunean jendeak galdetzen omen zuen; “zer da, euskaraz bakarrik? Ze pena!” Apurka-apurka kalitatean hobetu eta produktu gehiago ekoiztu gura ditu elkarteak: “Erakutsi nahi diogu jendeari gauza erakargarriak egin daitezkeela euskaraz; euskaraz bizitzea erakargarria izan daitekeela, azken finean”.
Aiaraldean hiru herritarretik bat da gai euskaraz berba egiteko, eta erabilera nahiko baxua da. Ekintza eta produktu erakargarriekin erabilera horretan eragitea da elkartearen helburua. Elkarteak euskaraz funtzionatzen du modu naturalean: “Lehendik elkarrekin euskaraz aritzen ginenez, errazagoa da euskaraz jarraitzea harreman horrek”.
Aiaraldean orain arte ez da eskualde mailako komunikabiderik egon: “Bi irrati daude, ez gaituztenak asetzen: Radio Llodio eta Radio Ayala”. Erdarazko medioak biak, gehienbat informazio instituzionala lantzen dute Mendigurenen iritziz. “Herri kazetaritza deitu izan diogu gure proiektuari”, dio. “Ez gara kazetari profesionalak eta kalitatean asko daukagu oraindik hobetzeko, baina komunikazioan funtsezkoa den beste zerbait daukagu: herritarrekiko gertutasuna”.
Orain, erronka, zalantza barik, hamabostekaria da: “Askok esan digute, aldizkaria dohainik, garai hauetan, krisiagaz?”. Badituzte diru-laguntzak, Eusko Jaurlaritzak eta Arabako Foru Aldundiak emandakoak. Duela gutxi hitzarmenak lortu dituzte eskualdeko udalekin. Bazkideak ere badituzte, eta aldizkaria sortzearekin batera, publizitatea eskaintzen hasi dira. Irati Mendigurenen berbetan, gogoa eta inplikazioa baldin badaude aurrera egingo du proiektuak: “Pilo bat sinesten dugu honetan, eta hori da funtzionarazten duena”.
Mikel Laboa hil eta gutxira, elkarteko kide batzuek Laboaren inguruan ikuskizun bat antolatzeko ideia izan zuten. Lili bana Mikelentzat deitu zioten ikuskizunari. Amurrioko antzokian, eskualdeko musikari eta artistek parte hartu zuten: “Xumea izan zen, baina oso polita. Ikusi genuen gai ginela horrelako espresiobideak erabilita, eta euskaraz, jendea erakartzeko”.
Hurrengo urtean horrelako zerbait errepikatu behar zela eta sortu zuten Euskararen Leihoak ekimena. Aiaralde osoko 60 pertsona inguruk parte hartu zuten ikuskizunean. Helburua euskara sustatzea eta elkarrekin euskaraz lan egitea izan ziren. Han elkartu ziren flamenkoa, folk musika, rapa... “Planteatu genuen euskararen leihoak horiek guztiak ere bazirela eskualdean bertan”.
Elkar ezagutzeko aukera ematen du Euskararen Leihoak ekimenak. Mendigurenek berak aitortu du harritu egin zela sortzaileen zerrenda ikusterakoan: “Ez nekien hainbeste gauza genituenik eskualdean!” Hantxe ziren askotariko herritarrak. Batzuk musikari profesionalak, beste batzuk sekula publiko aurrean emanaldirik eman bakoak. Ikasturte honetan ere egingo dute jaialdia, oraindik gauzak lotzen hasi ez badira ere. Ikuskizun horri esker konturatu dira, elkartera beste modu batera hurbiltzen ez den jende asko hurreratzen dela.
Euskara, eremu digitala den itsasoan ezagutzara eta harremanetara abiatzeko portua da. Adimen artifizialarekin, portu horretatik mundu osoarekin euskaraz harremanetan jartzeko aukera ematen dela dirudi. Euskararen automatizazioa laguntza ederra da belaunaldi berriekin euskal... [+]
Udalerri euskaldunen nortasuna egokien islatzen duena euskara dela nabarmendu du mankomunitateak eta bisitariek zein bisitariekin harremana duten zerbitzu sektoreko arduradun eta langileen konpromisoa eskatu du. Kanpaina ekainaren 8tik irailaren erdialdera arte egingo da.
Euskararen egoera soziolinguistikoa aztertu, eta Kultur Erakundeko lehendakaria eta Eusko Batasuna alderdiko kide izan zen. Astelehenean zendu zen 96 urterekin.
Aiara eskualdeko euskarazko komunikabide bakarra da Aiaraldea, eta Amurrioko Udalarekin 2012. urtetik izenpetua eta indarrean zuten euskara sustatzeko hitzarmena "alde bakarrez" eta "inolako jakinarazpenik eman gabe" eten du udalak. Erabakia "oso... [+]
Baionan egin dute agerraldia euskalgintzako 25 bat eragilek maiatzaren 15 honetan. Erakunde publikoen interpelazioaz gain, datorren urteko maiatzaren 15etik 25era iraganen den Euskaraldiaren berri emateko unea ere izan da.
"Zubiak zeharka” lemapean, egun osoko egitaraua prestatu dute UEMA eguna ospatzeko. Herriko eragile guztiek hartu dute parte programaren prestaketan eta ekimen herrikoi eta partehartzailea izatea lortu dute horrela.
Gasteiz Antzokia "lehenbailehen" martxan jartzeko eskatu dio udalari Gasteiz Antzokiaren Aldeko Plataformak, eta Lazarraga elkartearentzat zein euskalgintzarentzat "errespetua" galdegin dute.
Egitarau aberatsa muntatu du beste behin Basaizea elkarteak: bertsolariak, dantzariak, gaiteroak, txarangak, herri bazkaria, merkatua eta kontzertuak. "Folklorismotik haratago", euskararen zilegitasuna aldarrikatuko dute Baigorritik apirilaren 28an.
Nafarroa Garaian euskararen aldeko jarrera gero eta handiagoa izan dadin ildo diskurtsibo berriak proposatu ditu Euskaltzaleon Topaguneak
Lazarraga kultur elkarteak jaso du udalaren eskutik 2023ko dirulaguntzaren zuriketaren xedapena: 112.000 euro itzuli beharko ditu. Elkarteak adierazi du “udalaren borondate faltak” Gasteiz Antzokiaren proiektua kolokan jarri duela eta “udalak sortutako... [+]
Euskararen Erakunde Publikoak (EEP) batzar orokorra izan du astelehenean 2024ko aurrekontua bozkatzeko. Alain Iriart, Euskal Elkargoko ordezkaria kontra bozkatu duen bakarra izan da.
Irundik Baionara, ezin ezkutatuzkoa izan da 23. Korrikak eragindako harrotasuna. ‘Herri Harro’ leloak zentzua hartu duela ikusi dugu lekuko hartzaileen aurpegietan, eta atzetik euskararen alde oihuka aritu diren korrikalariengan. Bakoitzak bere gorputzetik eta bere... [+]