Euli bat dut bihotzean
Leire Bilbao
Irudiak: Maite Gurrutxaga
Elkar, 2013
Leire Bilbaok proposamen interesgarria eskaintzen digu liburu honetan. Izenburutik bertatik nabari daiteke fantasia ukitua, testuaren poetikotasuna, istorio ezberdin baten aurrean gaudela.
Baina lehen inpresio hori egiaztatu egiten da orrietan barneratu ahala. Lehen kapitulua, laburra liburuko gehienak bezala, bi hizkik osatua da ia: ZZZZZ eta sssss, loaren hizkia lehena, bueltaka dabilen euliarena bigarrena. Eta hizki horiekin batera lau esaldi besterik ez kapitulu osoan, hizki horien artean: “Dena beltza dago”, “Isiltasuna entzuten da”, “Euli bat da gauean” eta “Nire belarri inguruan bueltaka, mundu bolari bueltaka balebil bezala”.
Gorka dugu istorio bitxi honetako narratzailea, mutiko ezberdina da, eta kapituluetan zehar, hainbat narratzaileren bidez (Gorka bera, haren ama, hirugarren pertsona) nola sentitzen den, nola bizi den, egiten duena jakingo dugu ikuspuntu ugaritatik, baina bitxiena, dudarik gabe, Gorkarena berarena da. Euli sentitzen den mutikoa baita Gorka, euli bizitza duena: “–Ez dago inor ispiluan!!! –egin du oihu Gorkak–. Ikustezina bihurtu naiz!!! Nola da posible? (…) hori da ispilu alu honek islatzen duen guztia. Ene, ez da hori guzti-guztia. Baita euli txiki beltz bat ere… Neu naiz ispiluak islatzen duen euli txiki beltz hori. Amaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaa!!! –egin du oihu Gorkak”.
Eta ipuinean aipatzen den Kafkaren Itxura-aldaketa liburuan gertatu bezala, hemen ere intsektu bilakatzen da protagonista. Gorka euli izango da, euli sentituko. Eta puntu horretatik abiatuta eulien inguruko kontakizun laburrak ditugu, euliak baino familiakoak direla protagonista. Horrela amonaren heriotzaren ondoren haren bihotza aitonari jarri ziotela jakingo dugu, eta aitonak sofan lo egitean ahoa zabaltzen duela, euliak harrapatzeko tranpa bailitzan; edo euli batek katilua ukitu ondoren Mirenek nola aldatzen dion katilua Gorkari, edo…
Baina kontatzen dituen istoriotxo horiek berez duten balioa baino gehiago elkarren artean sortzen duten armiarma sare baten moduko sentsazioa du irakurleak, giro batean harrapaturik dagoenarena, harik eta auzoko berriaren etorrerak horrekin guztiarekin hautsi kontakizunaren azken aldean, amaiera irekia eta itxaropentsua eskainiz.
Ederra da istorioa, are ederragoa Maite Gurrutxagaren irudi suabeekin, pastel koloreen bidez eta espazioekin jolastuz eginiko irudiekin, ohiko estereotipoetatik ateratzen diren protagonistak aurkezten dizkigun ipuin interesgarri eta gomendagarria, zalantzarik gabe.
Kartografiak herri edo lurralde baten ezaugarriak baino askoz gauza gehiago adierazten dituela jakina da. Mapak eskuan konkistatu dira kontinenteak eta eraiki dira inperioak historian zehar, eta eskoadra zein kartaboiez definitu dira identitate kultural eta politikoak. Euskal... [+]
Otsailaren 23an abiatu ginen Zaragozara (Aragoi) lagun bat eta biok. Bera Haur Hezkuntzako maistra eta ni literatur dinamizatzailea. Album! elkarteak (haur eta gazte literatura argitaratzen duten argitaletxe independenteak biltzen dituen egitura) antolatutako ikastaroak gure... [+]
Konturatu orduko apirila joan da, bere intentsitate eta kolore guztiekin. Egun beroak, epelak eta hotzak utzi dizkigu. Ostadarra eta izotza. Euri jasak eta bero sapa. Jaio berri diren arkume apurrak belardian dabiltzan bitartean, labanak eten egin du bizitza eman duten hiru... [+]
Martxoaren amaieran Donostiara etorri zen Amador Fernández-Savater bere liburu berria aurkeztera: Capitalismo libidinal [Kapitalismo libidinala]. Bisita labur batek mami handia izan dezake. Madrilera itzuli aurretik elkarrizketatu genuen, harilkatuz politika,... [+]
Ramon Oleagak eta Jose Mari Esparzak egina, 300 mapa dakartza Imago Vasconiae izeneko bildumak eta Interneten ere kontsultagarri dago. Euskal Herriaren historiaren bilakaera irudikatzeko eta "ikerketarako jatorrizko materiala izateko" ezinbesteko tresna sortu dute... [+]
Jose Mari Esparza idazle, editore eta ekintzaile menderaezinak bere lanerako txokoan hartu gaitu, Altaffaylla Kultur Elkartea eta Txalaparta argitaletxearen sorlekuan, liburuz inguraturik. Gaztetan 20 urtez aritu zen Luzuriagaren Tafallako fabrikan lanean eta orain berriki... [+]
Abenduaren 1ean inauguratuko dute Gasteizko Alde Zaharrean Eva Forest Liburutopia kafe-liburudenda. Proiektua “pentsamenduaren eta kulturaren hedapen eta gozamenerako topalekua” izatea nahi dute bere bultzatzaileek. Hilabeteko programazioa aurkeztu dute jada... [+]
Akelarre saiakera argitaratu zuen 2021ean, eta, iaz, berriz, perla urregorrizko bat: Elurzuriren hiru heriotzak. Grimm anaien ipuin ezaguna berridatzi zuen, eskuizkriburik zaharrena abiapuntu harturik, Grezia zaharreraino joanez, eta Elurzuriren istorioko zenbait elementuri... [+]
Euskal idazle eta irakurleentzat sortutako sare sozial libre berria da Paperjale.eus. Irakurritako liburuak erregistratzeko aukera ematen du, puntuatu, kritikak eta iruzkinak egin… Abaraskak sortu du, software librea, euskara eta Fedibertsoa sustatzen dituen taldeak. Ez... [+]
Zer eta zertarako da espetxea? Zer zigor kodea? Zeri esaten diogu birgizarteratze? Kartzelak present dituen herri honetan, nago gutxi hitz egiten dela beronen eraginaz eta zigorraren kulturaz. Milaka herritarren errealitatea dena, hormez kanpoko errealitatetik hain urrun. Preso... [+]