DIRU BELTZAK "FINANTZA TXIRINGITOAK" DAKARTZA

  • aldakorrak murriztean, iruzurgile profesionalak agertu ohi dira. Iruzurgile hauen atzaparretan ez erortzeko, zer jakin behar den aztertu dugu.

2021eko uztailaren 21ean
Finantza munduan iruzurgile profesionalak aberasten ari dira. Inguru sozioekonomikoa beraien alde dute: gure aurrezkien errentagarritasuna etengabe beherantz doa –interes tipo ofizialak ez dira % 2,5 baino altuagoak–. Inbertsio fondoak ere errentagarritasun murrizpen horren menpe daude. Burtsa berak ere gorabeherak dauzka. Gainera, eta batik bat une hauetan, diru beltz asko dago –Europan bilioi pezeta asko, eta hortik kopuru garrantzitsua Espainian eta Euskal Herrian–, eta 2002. urtea baino lehenago azaleratu behar du, urte horretan Europako moneta ofiziala, euroa, izango baita.
Batzuk azkarrak dira ordea eta iruzurgile profesionalak, berain «finantza txiringito»en bitartez, egoeraz baliatzen dira, % 20, % 30 eta baita % 100eko errentagarritasuna ere eskainiz. Hori guztia aurrezkiak etorkizuneko merkatuetan eta dibisa edo merkantzien gaineko aukeren merkatuetan kokatzeagatik. Iruzurgile hauek Ogasun Publikoa saihesteko aukera ere eskaintzen dute. Horrela, diru beltza etxean dutenek diru horretaz libratzeko aukera ikusten dute eta era berean, errentagarritasun handia lortzeko parada. Nahiz eta guztiok jakin pezetaren truke durorik inork ez duela ematen, gero eta pertsona eta familia gehiago erortzen ari da iruzurgileen atzaparretan. Hemendik aurrera, diru beltz kopurua ikaragarria dela jakinda, finantza txiringitoak gehiago iruzurtzen ahaleginduko dira; nahiz eta gaiari buruzko informazio asko eskaini den eta iruzurra jasandakoak ere badiren.


SOZIETATE IRUZURGILEAK.

Horrelako operazioak eskaintzen dituzten sozietateak gehienetan iruzurgileak izaten dira. Finantza txiringitoak deitzen zaie eta kapital merkatuen liberalizazioaren babesean sortu dira, hemen eta Europan zehar. Lehenago nazioarteko enpresetan aritu izan dira operazioak kudeatzen. Instituzioek trabak jarri ahala, sofistikatzen joan dira enpresok.
Gaur egun, inbertsioak bai atzerriko

broker
-en bidez eta baita berme nahikoa ez duten merkatuetan ere egiten dituzte. Kapital ezarpena ere simulatzen dute dibisen erosketaren bidez. Erabakietan presa handia izaten dute. Honako arrazoiak jartzen dituzte mahai gainean: hautatutako lagun talde txiki bati eskainitako aukera bakarrak dira eta operazioak atzeratzen badira, ez dago etekinik. Txiringitoek beti urrutikoak eta exotikoak diren finantza merkatuak aukeratzen dituzte. Txiringito hauetan komisioak gehiegizkoak dira. Transworld Financial Services sozietateak –Espainiako Merkatu Baloreen Batzordeak (CNMV) 20.000 milioi pezetako isuna jarri zion– lotsarik gabe azaldu zuen Interneteko orrian 10.000 dolar inbertitzen zituen bezeroarentzat lehen komisioa % 40koa zela. Transakzio bakoitzeko 65 dolar gehiago ordaindu behar ziren.
Eta ez pentsa hau zientzia fikzioa denik. Ez. Erakunde ofizialek, azken urteotan, berrogeita hamarretik gora sozietate ikertu dituzte Espainian. Prozedura beti bera da. Informazioa eskatzen zaie eta gero hasten da ikerketa. Batzuetan txiringitoek beraiek egiten dute jardueren publizitatea, beste batzuetan iruzurra jasan duenetarikoren baten informazioa dago, eta bestela sozietate hauek hainbat herrialdetan egindako jarduera ezagutzen da.
Administrazio arauak ez dituztela betetzen jakindakoan, sozietateei isunak administrazioren bidetik jartzen zaizkie. Pertsonaren bati iruzur egin diotela ohartuz gero, epaitegiari eta poliziari berri ematen zaio, akzio legalak hasi behar badira ere.
Dagoenekoz Ekonomia eta Ogasun Ministerioak dozena bat sozietate baino gehiagori isunak jarri dizkie. Bide penala erabiltzea makalagoa eta zailagoa da. Batetik delitua zein herrialdetan egin den jakitea zaila da –sozietate hauek batzuetan beren gunea paradisu fiskaletan kokatzen dute – eta bestetik, salaketa gutxi egoten dira.
Sarritan, txiringito hauen bitartez inbertitzen den diruaren jatorriak eragiten du salaketa eza hori. Horrela da bai, finantza sozietate mota honen sarearen menpe geratzen diren pertsonak, zertan erabili ez dakiten diru beltzaren jabe ohi dira. Ez da ahaztu behar 2002. urterako diru beltzean dauden milaka milioi pezeta eta libera horiek zuritu egin behar direla eta, beraz, mafia ukitu bat duten sozietate hauen menpe erortzeko arriskua askoz handiagoa da. Hala gertatzen bada, Ogasunaren kontroletik kanpo dauden fondo batzuen jabe direla ezagutzeak, iruzur egin dietenen aurkako salaketa oztopatzen du. Zenbait adituren ustez, ostera, errenta aitorpen osagarri bat egitea eta diru hori legeztatzea, errentagarriagoa izan daiteke. Azkenean, diru beltza desagertaraziko duen iruzurgile horiengan konfiantza izatea baino errentagarriagoa bada behintzat.
Honakoak dira horrelako iruzurrak saihesteko Espainiako Merkatu Baloreen Batzordetik (CNMV) luzatzen diren aholkuak: Publikoarekiko Arreta Departamentuari kontsulta egitea, dagokion entitate hori erregistratua dagoen egiaztatzea eta inbertsio zerbitzuak eskaintzeko baimenik duen jakitea.
CNMVek hiru sozietate zehatzen irregulartasunen berri eman du publikoki: Madrileko helbidea duen Transworld Financial Services SL, Bartzelonako helbidea duen Forex Gestion SA eta Dinamica Directiva SL, Bartzelonako helbidearekin hau ere. Oraintsu, 1999ko abenduaren 5ean, «El Pais» egunkariak «

susmagarriak
» diren beste sozietate batzuk aipatu zituen, tartean Donostiako Askatasunaren Etorbideko 17. zenbakian dauden bi: Plaza Capital Asesores Financieros SA eta Trading Floor Servicios Financieros SA. Informazio iturri hauen arabera, bi sozietate «

susmagarri
» hauen administrari bakarra Guillermo Juan Gabiña Plaza da. Honakoak dira beste sozietate susmagarriak: Madrileko Consultoria y Asesoria Financiera Internacional SL (CAFI) eta Zaragozako Centro de Finanzas e Inversiones SL.
Sozietate hauek guztiak erakunde honetan erregistratu gabe daudela jakinarazi du CNMVk; ez dutela aurrezki publikoen erabilerarako baimenik; inbertsio zerbitzu enpresenak diren jardueretan aritu izanaren zantzuak badirela; eta, dagokien erregistro administratiboetan izena eman gabe egon eta baimenik gabe inbertsio aginduen jardueran aritzean arau-hauste larriak egin izanagatik, espediente zigortzaileak ezarri zaizkiela

Iruzurgileak nola harrapatu

Iruzurgile profesionalek kudeatutako finantz sozietate hauek ezagutzen dituzten adituek, txiringito hauek dituzten ezaugarrien berri eman diote iritzi publikoari. Komeni da zeintzuk diren ezagutzea, horrela beren sareetan erortzea eta gure aurrezkien kudeaketa saihestuko dugu.
Lehenik eta behin, txiringito hauek ohiko beste edozein finantza alternatibak baino askoz errentagarritasun handiagoa eskaintzen dute. Eragiketak atzerrian egingo dira, finantza produktu korapilotsuak erabiliz, esate baterako etorkizunekoak eta lehengaiak, dibisak edo indizeak erosteko aukerak. Horrez gain, inbertsio espekulatiboa dela esanez, dirua galtzeko arriskua onartzen duten klausulen sinatzea ere beharrezkoa izaten da; kudeaketa komisio handiak bereganatzen dituzte; eta izan litezkeen bezeroei ematen dieten informazioa ondo diseinatua eta enkuadernatua dago.
Txiringito hauek dirua atzerriko sozietate baten kontu korrontean sartzera behartzen dute bezeroa. Jakina, ez daude erregistratuak inongo erakunde publikotan. Sarritan izaten dituzte luxuzko egoitzak eta tankera honetako inbertsioetan izan daitezkeen arriskuei garrantzia kentzen diete. Dauden aukerak ez galtzeko, erabakiak azkar hartzea eskatzen dute eta hurbildu zaien pertsona eta beraien arteko konfiantza harremanaz ere sarri mintzo dira.
Azkenik, bezeroak nola bereganatzen dituzten jakitea ere komenigarria da. Bezeroa telefonoz harrapatzen dute lehenbiziz, baina posta, Internet eta komunikabideetako publizitatea ere erabiltzen dute

Iruzur egin dizutela susmatzen baduzu, presio egin eta salatu

Mota honetako sozietateekin kontu izatea gauza bat da, baina agian izan daitezke jadanik iruzurrean jausi diren pertsonak edo familiak, beren aurrezkiak horrelako finantza bitartekari baten eskuetan utziz. Agian, bere aurrezkiak horrelako baten kudeaketapean utzi dituen susmoa besterik ez du norbaitek. Susmo horiek egiazkoak bihur daitezke, inbertsio oparo horiek egin zituztenengana iristea bat-batean ezinezkoa denean, edo heldu beharreko informazioa inoiz heltzen ez denean, edo informazioa iluna eta osoa ez denean, edo sozietateak itzuli beharreko dirua inoiz heltzen ez denean, edo dirua erretiratzeko ahaleginaren aurrean hori egitea inbertsioarentzat une honetan izugarri txarra litzatekeela diotsutenean.
Horrelako egoeren aurrean, CNMVk norberaren dirua eskatzea aholkatzen du eta, beharrezkoa balitz, dagokion agintaritzarekin mehatxu egitea. Batzuetan presio honekin dirua berreskuratzen da, ohikoena ez bada ere. Berreskuratu ezean, gertatutakoa burtsa agintaritzari jakinarazi, eta epaitegian salaketa jarri. Holako iruzurgile profesional baten sarean erori bazara, zure inbertsioa berreskuratzeko aukera gutxi izango duzu, baina beste pertsona batzuk iruzurrean erortzea saihestuko duzu


Azkenak
Maiatzaren 10ean Sorionekuak ekimenak zubi eta ate zeharkatuko ditu euskara nafar guztiona dela aldarrikatzeko

Goizez Nafarroako zubirik esanguratsuenak jendez beteko ditu Sorionekuak dinamikak. Arratsalderako mobilizazio herritarra deitu dute Iruñeko Kostarapea parketik Alde Zaharreko Takonera parkeraino.


Udalek espresuki euskaraz jardutea baliogabetu du Gorenak

EAEko udal legearen euskararen arloko zenbait artikuluren aurkako epaia eman zuen Justizia Auzitegi Nagusiak 2023an, eta orain Gorenak berretsi du. Eusko Jaurlaritzak ez du garaiz aurkeztu epaiaren aurka egin zezakeen helegitea.


2025-04-11 | ARGIA
Lekeitioko musika bandaren zuzendariak jazarpen salaketak jaso ditu

Lekeitioko Udalak jakinarazi du bandako zuzendariak tratu txarrak eman izana jaso dutela, hainbat testigantzaren bidez. Udalak azaldu du, Eusko Jaurlaritzaren aholkuak jarraituta, hainbat pauso eman dituztela, besteak beste, zuzendariarekin hitz egin, eta testigantzak jaso... [+]


Turismo bidaiak antolatu ditu Israelgo Armadak Siriari lapurtutako lurretan

Zibilentzat antolatutako txangoak igande honetatik aurrera egin ahal izango dira, printzipioz astebetez, eta egunero bi ateraldi antolatu dira. Sarrerak berehala agortu dira.


Erdi Aroko emakume kopistak

Orain arte uste izan dugu Erdi Aroan eta inprenta zabaldu baino lehen liburuak kopiatzeaz arduratu zirenak gizonezkoak zirela, zehazki, monasterioetako monjeak. 

Baina Bergengo (Norvegia) unibertsitateko  ikerlari talde batek ondorioztatu du emakumeak ere kopista... [+]


Italiar sukaldaritza ez da existitzen

Florentzia, 1886. Carlo Collodi Le avventure de Pinocchio eleberri ezagunaren egileak zera idatzi zuen pizzari buruz: “Labean txigortutako ogi orea, gainean eskura dagoen edozer gauzaz egindako saltsa duena”. Pizza hark “zikinkeria konplexu tankera” zuela... [+]


Salaketa jarriko du Ertzaintzaren tiro baten ondorioz barrabila galdu zuen gizonak

Ospitaletik irten eta berehala prentsaurrekoa eman du Iker Aranak, Errekaldeko gaztetxearen aurrean. Gaztetxearen desalojoan ertzainek "neurrigabeko indarkeria" erabili zutela salatu du, eta salaketa hurrengo egunetan aurkeztuko du.


Aposapo + Mäte + Daño Dolor
Hutsuneak

Aposapo + Mäte + Daño Dolor
Noiz: apirilaren 5ean.
Non: Markina-Xemeingo Akerbeltz Gaztetxean.

---------------------------------------------------------

Erosketetarako orgatxoa barazkiz beteta egin dut gaztetxerako bidea, eta haiek mozten eman dugu iluntzea... [+]


2025-04-11 | Estitxu Eizagirre
Bertso eta pilota zaleentzat saio berezia Zumarragan larunbatean

Gipuzkoako Euskal Pilota Federazioak 100 urte betetzen ditu aurten. Ospatzeko antolatu dituen ekitaldien artean dago apirilaren 12an Zumarragan egingo den bertso saio berezia. Pilotari bat arituko da gai-jartzen, eta pilotarekin harremana duten Gipuzkoako lau bertsolari kantuan... [+]


2025-04-11 | El Salto-Hordago
“Gatazka eta abusua ez dira gauza bera”, feminismoko eztabaidei heltzeko

Laura Macayaren liburua ekarri du euskarara Katakrakek. Amaia Astobizak itzuli du, feminismoaren baitako eztabaidak ireki eta beste begirada batzuetatik ekiteko helburuarekin.


Palestinaren alde mobilizatu diren 300 ikasleri bisa kendu diete AEBek

Palestinaren aldeko manifestazioetan parte hartzen duten atzerriko ikasleak kanporatzea baimentzen duen dekretua izenpetu zuen urtarrilaren 30ean AEBetako presidente berriak. Orduz geroztik ikasleen bisen baliogabetzeak errepikatzen dabiltza.


2025-04-11 | Irutxuloko Hitza
Helena Tabernak irabazi du Giza Eskubideen Zinemaldiko Saria

Helena Taberna zinegileak jasoko du aurten Donostiako Giza Eskubideen Zinemaldiaren Saria. Sariaren entrega ostiralean, apirilak 11, 20:00etan Viktoria Eugenia Antzokian ospatuko den bukaera emanaldian izango da.


Eguneraketa berriak daude