Europako Batasunetik dator notizia

Europako Batasunetik (EB) datorkio erasoa Euskal Herriari. Hain zuzen, Hego Euskal Herri osoan eratuta daukagun Kontzertu Ekonomikoaren (Komenio Ekonomikoa Nafarroan) aurka altxatu da Karel Van Miert lehiarako batzordekidea eta antzeko erabakia har dezake Luxenburgeko Europako Epaitegiak. Badirudi, Olivareseko Konte-Dukeak egin zuena Flandria aldean mendekatu nahi duela Van Miertek, baina Espainiako estatuaren aurka egin ordez Euskal Herrian geratu da, guri ete Konte-Duke ospetsuak kalterik egin ez bazigun bezala.
Laburki esanda, Van Miertek kontzertu Ekonomikoan onartzen zaigun eskuduntza fiskala murriztu nahi digu, eta euskaldunok zuzenean ordezkapenik ez daukagunez EBko erakunde gorenetan, Espainiako estatuak defendatu behar gaitu. Eta badakigu, jakin ere, Espainiako estatuko ordezkari askoren jarrera Kontzertu Ekonomikoarekiko. Izan ere, nahikoa dugu begirada bat botatzea Kontzertu horien historiari ohartzeko zer-nola ikusi izan den zerga-sistema berezi hau Madriletik. Ezin dugu ahaztu Gamazo ministroak egin nahi izan zuena Nafarroako Komenio Ekonomikoarekin 1893an; laurogei mila nafar kalera elkarturik atera ziren Gamazori aurre egiteko, eta azkenean ministro honen nahia bertan behera geratu zen eta berehala bere postua utzi behar izan zuen.
Mende honen hogeigarren hamarkadan Calvo Sotelo Ogasun ministroari iritsi zitzaion ordua Kontzertu Ekonomikoa auzitan jartzeko, baina berak lortu ez zuena Francok 1937an burutu zuen, Bizkaiari eta Gipuzkoari kontzertua kendu baitzien zigor gisa. PSOEko batzuren jarrera ezagutu dugu azken aldi honetan. Eta abar.
Zalantzarik gabe, Kontzertu Ekonomikoaren edukina zerga-sistema bezala arreta handiarekin irakurri behar da. Nire ustez, Kontzertuaren garapena, EAEko Biltzar Nagusiek eta Nafarroako Legebiltzarrak burutu dutena, ez da batere egokia izan, arau atzerakorrak onartu baitituzte. Bestela, hor dago Pertsona Fisikoen Errentaren gaineko Zerga, zeinek aurrekortasun handia galdu duen; zer esanik ez Sozietateen gaineko Zerga zeinen alde dagoen, enpresa erraldoiak txikiak baino gehiago profitatzen baitira.
Hau guztia egia da, eta arau atzerakorrak onartu badira, indar korrelazioek honela gauzatzen ahalbideratu dutelako izan da. Izan ere, alderdi ezkertiarrak eta aurrerakorrak direla esan eta praxian eskuinak egiten duena gauzatzen baitute. Hor dago kakoa eta ez geure herrian dugun zerga-sisteman.
Baina beste gauza bat da kanpoko erakunde batek geurea den zerbait auzitan jartzea eta ondorioz zenbait eskuduntza murriztu nahi izatea, honela egitea geure burujabetasunaren aurkako erakunde horietan defendatzeko modurik ez baldin badugu.
Bestalde, Van Miertek edo Europako Epaitegiak badaukate zer egin ugari lehia librea eta gardena bermatu nahi badu EBan. Izan ere, edozein estatu kidek modu bat baino gehiago erabiltzen du diru-laguntzak emateko enpresek inbertsioak beraien herrialdeetara egin ditzaten. Marcial Ucin Iparraldera joan zenean ez al zizkion Frantziako estatuak laguntzak eskeiniko? Edo Errioxa aldean egiten diren inbertsioek ez al dute laguntzarik jasotzen? Hor daukagu Luxenburgeren kasua non kapitalentzat paradiso fiskal den EBren erdi-erdian, agintari politikoek begirada beste aldera botatzen duten bitartean, ezer gertatuko ez balitz bezala. Janariek pozoina barruan eramatea lehia librearen esparruan kokatzen al da? Ez al zen egokiagoa izango honelako arazoak konpontzen saiatzea euskal erakunde batzuek onartu dituzten zerga-pizgarriekin gora eta behera ibiltzea baino? Beraz, galdera ugari eta erantzun gutxi. Gainera, zerga-pizgarriak ez dira determinante garrantzitsuenak inbertsioak erakartzeko.
Lehenengo mendearen amaieran nafarrak Gamazo ministroaren aurka altxatu ziren eta kargutik kentzea lortu zuten. XX. mendea bukatzen ari den une honetan ez al litzateke egokia izango euskaldun guztiak, Europaren aurrean Van Miertek egin nahi digun maltzurkeria aitzakiatzat hartuta? Erantzun sendoak emateko garaian gaude!


Azkenak
Zunda bat Eguzkitik inoizko gertuen igaro da, arrakastaz

NASAren Parker zunda 6,1 milioi kilometroko distantziara arte gerturatu da Eguzkiaren azalera, bere misioaren lehen gerturatzean. Hala, Eguzkitik inoizko gertuen egon den objeku artifiziala bilakatu da. 692.000 kilometro orduko abiaduran igaro da, eta jasotako datuak funtsezkoak... [+]


Kultur transmisioa feminismotik zikloa izanen dute asteburuan Beran

Goldatz talde feministak antolatua, ortziralean, urtarrilaren 3an, Jantzari dokumentala proiektatuko dute Beralandetan (17:30ean) eta biharamunean, urtarrilaren 4an, Berako bestetako tradizioak aztergai izanen dituzte Maggie Bullen antropologoarekin leku berean (10:30).


Sostengua adierazi diote Marieniako lurren aldeko borrokari hogei kolektibok

Kanboko Marienia eremuan etxebizitzak eraikitzeko proiektua badu Bouygues Immobilier agentziak. "Elkarlanaren bidez" zein "indar harremana" mantenduta, proiektua ezeztatzeko borroka eramateko determinazioa plazaratu dute adierazpen bateratu... [+]


Langile bat hil da Zornotzan, Forest Trafic SL enpresan

Boroa industrialdean hil zen 41 urteko I.P.C langilea, abenduaren 30ean biltegiko inbentarioa egiten ari zenean. ELA eta LAB sindikatuek, eta Jaurlaritzako Segurtasun Sailak eman dute istripuaren berri.


Heldu-lekua eta kortsea

Arrazoi pedagogiko edo metodologikoengatik, historialariok joera dugu iraganeko aldi historikoak zatikatzeko eta epetan banatzeko. Badira den-denok ezagutzen ditugun aro tradizionalak (Historiaurrea, Antzinaroa, Erdia Aroa, Aro Modernoa eta Garaikidea); baina baita horien... [+]


2025-01-02 | Leire Ibar
AEBetako New Orleans eta Las Vegas hirietako gertaerak “eraso terrorista” gisa ikertzen ari dira

Agintariek ez dute baztertu bi gertaerak elkarren arteko loturarik izatea. New Orleansen, kamioneta baten gisari batek jendetzaren aurka egin du hamabost hildako eta 35 zauritu eraginda. Ordu batzuk geroago, Las Vegasen, Trump International Hotelaren parean auto bat lehertu da,... [+]


Real-PSG partiduan begian zauritutako beste pertsona baten kasua berriz irekitzeko agindu du auzitegiak

Donostian 2024ko martxoan jokatutako futbol partiduaren aurretik Ertzaintzak egindako kargetan, Amaya Zabarte zaleaz gain bigarren pertsona bat zauritu zuten, ustez foam pilota batekin begian jota. Orain, kasu hori ere ikertzeko agindu du Gipuzkoako Lurralde Auzitegiak.


2025-01-02 | Leire Ibar
Nazioarteko Pilota Federazioak Espainiako Federazioak egindako akusazioak gezurtatu ditu

Espainiako Federazioak salatu du ez zaiola parte hartzen utzi iragan asteburuko Nazioarteko Pilota Federazioaren biltzar nagusian, eta hori “bidegabekeria” dela. Biltzar hartan onartu zuten, bozketan, Euskadiko federazioa nazioartekoaren eskubide osoko kide gisa... [+]


Al-Jazeera telebistaren Zisjordaniako egoitza itxi du Palestinako Aginte Nazionalak

"Sedizioa bultzatzen duelako" hartu du Al-Jazeeraren zabalpena eta lana "aldi baterako" debekatzeko erabakia Palestinako Aginte Nazionalak. PAN "Israelekin lerrokatu izana" deitoratu du komunikabideak, argi utzirik "mehatxuen eta intimidazioen... [+]


Europako ekialdea errusiar gasik gabe utzi du Ukrainak, Gazpromekin hautsita

Gazpromekin zuen kontratua ez du berritu Volodymyr Zelenskyren gobernuak eta, asteazken goizean, Europa ekialdea hornitzeko gasaren fluxua eten du errusiar konpainiak.


Eraikiz kolektiboa: “Gizonok matxismoaren aurrean ardurak hartzeko unea iritsi da”

Ander Magallon, Mikel Irure eta Xabier Jauregi Metropoli Forala saioan egon dira maskulinitate berrien inguruan mintzatzen.

 


2024-12-31 | Julene Flamarique
24 urteko espetxe-zigorra bete ostean libre da Guillermo Merino durangarra

Merino 2001. urtean atxilotu zuten, eta dispertsioa jasan du, zigorraren zati handi bat Euskal Herritik kanpoko kartzelatan igaro baitzuen baldintza “zailetan”. Orain, askatasuna berreskuratu du.


2024-12-31 | Leire Ibar
Prezioek gora egingo dute urte berriarekin batera

Urte berriaren hasierarekin, hainbat zerbitzu eta produkturen prezioetan igoerak izango dira. Elikagaietan, energia fakturetan, udal-zergetan eta etxebizitza gastuetan garestitze nabariak atzemango dira.


2024-12-31 | ARGIA
Apirilaren 11n egingo da Aberri Egun bateratua, Euskal Herria Baterak deituta

Euskal Herria nazio dela aldarrikatzeko ekitaldia egingo dute Donostiako Kursaalean. Astebeteko ekitaldi sorta izango da.


Eguneraketa berriak daude