Osasungintzako profesionalen hamarretik bik ez daki euskaraz EAEn, eta Nafarroan ia hamarretik zazpik

  • UEMAk asteazkenean eman zituen jakitera aurtengo datuak; orokorrean, ez dute aldaketa handirik izan. Hezkuntzan eragin behar dela nabarmendu du Josu Labaka UEMAko lehendakariak.

UEMAk (Udalerri Euskaldunen Mankomunitatea) osasungintza arloko profesionalen hizkuntza gaitasuna aztertu du, herritarrek euskaraz aritzeko eskubidea bermatzeko xedez. Bi urtean behin egiten da lanketa, eta aurten, orotara 86 udalerritan banatutako 616 langile aztertu dituzte.

UEMAren datuen arabera EAEko Osasun sistemako langileen %21’6k ez du hizkuntza-eskakizunik, eta are okerragoa da datua Nafarroan: %68a. Orain bi urteko datuekin alderatuta hobekuntza nabarmenik ez dela ageri azpimarratu du Labakak, eta kezka azaldu du.

Nafarroako Osasunbidek iaz eman zuen aurrerapausoa: euskararen B2 maila eskatzeari ekin zion. Hala eta guztiz ere, oposaketetan ez zen beharrezkoa izan B2 maila izatea, Nafarroako Gobernuak ez baitu hala dioen legerik. Bestalde, Labakak adierazi du kezka dutela hizkuntz-eskakizuna daukatenekin, baina euskaraz komunikatzeko gai ez direnekin –alderantzizkoa ere gertatzen da–. Horren aurrean zer eta nola egin jakitea zaila dela esan du.

Ezta haurrek ere

Dena dela, fokoa haur eta gazteengan jarri du Labakak. Orokorrean denei eragiten dien arazoa bada ere, gazteenen kasuan larriagoa da.

Anbulatorioa duen udalerririk txikienek ere pediatra bat izan ohi dute –askotan bakarra–, eta hori erdalduna izateak eragin handia du. Deba, Getaria, Aramaio, Usurbil, Leitza eta Elgeta aipatu ditu adibide bezala. Gainera, nabarmendu nahi izan du UEMA osatzen duten udalerri askok ez dutela anbulatoriorik –herri txikiak direlako–, eta beraz, herritarrek sarri joan behar izaten dutela hiri edota herri handiagoetara, eta han arazoa larriagoa dela.

Hezkuntzan eragin beharra

Mediku eta erizainak formatzen diren lekutik, unibertsitatetik, hasi behar dela lanean nabarmendu eta eskatu du Labakak, publikoki salatuz EHUk eskaintzen dituen euskaldunentzako plazak gutxiegi direla –ikasturte honetan kopurua igo duten arren–. Azken finean, “zerbitzuaren kalitatea eskasa izango da beti, hizkuntza ofiziala hautatzeko bermerik ez bada”, azpimarratu du UEMAko lehendakariak.

 


Kanal honetatik interesatuko zaizu: Hizkuntza eskubideak
Nafarroako Gobernuak administrazioan sartzeko euskara baloratzeko merezimenduen dekretua onartu du

Premiazko txostena eskatu dio Nafarroako Kontseiluari. Behin betiko onartzeko aurretiazko urratsa da, Nafarroako Justizia Auzitegi Nagusiak aurreko dekretuaren zati batzuk baliogabetu eta bost urtera.


2024-09-25 | ARGIA
Epaiketak euskaraz egin ahal izatea bermatu behar duela esan dio Europako Kontseiluak Espainiari

Justizian, osasungintzan eta gizarte zerbitzuetan euskara bermatu dadin, zerbitzu publikoak euskaraz jaso ahal izan daitezen, Nafarroako zonifikazioa amaitu dadin eta ETB3 Nafarroa osoan ikus dadin neurriak hartzeko eskatu dio Espainiako Gobernuari Europako Kontseiluko Adituen... [+]


EHUn euskaraz ikasi nahi eta gaztelaniaz egitera behartuta

Filosofiako laugarren mailan, EHUn, nahitaez ikasgairen bat gaztelaniaz hautatu behar dute ikasleek, ez baitago nahikoa ikasgai euskaraz. Gaztelaniazko ikasleek ez dute arazo hori, eta bitxia da, euskarazko ikasle gehiago dagoelako gaztelaniazkoak baino. Beste karrera batzuetan... [+]


2024-09-19 | ARGIA
Hizkuntz eskubide urraketen aurrean “desadostasuna agertzeko” elkarretaratzea deitu dute Kontseiluak eta Bagerak Donostian

Irailaren 18koa da azken sententzia: Donostiako udaltzaingorako lanpostu deialdiaren euskara eskakizuna atzera bota du EAEko Justizia Auzitegi Nagusiak. Euskalgintzaren Kontseiluak eta Donostiako Bagera Euskaltzaleen elkarteak elkarretaratzea deitu dute Donostian, Alderdi... [+]


2024-09-13 | ARGIA
Tematzearen emaitza: errepide seinaleak euskaraz

Herritarrak eskatzen du seinaleak euskaraz jartzeko. Gobernuak erantzuten dio legeak ez duela horretara behartzen. Behatokiak erantzuten dio, legeak ez badu derrigortzen ere, euskaraz jartzeko debekurik ez duela. Gobernuak bereari eusten dio. Alabaina, herritarrak tematzen dira... [+]


Gorputz hotsak
“Oso arriskutsua da pentsatzea edonork irakatsi dezakeela zeinu hizkuntza”

Sarean lan egiteko elkar entzutea eta errespetatzea “nahitaezkoa” da Aitor Bedialaunetarentzat (Ondarroa, Bizkaia, 1991). Euskal Gorrak, Pertsona Gorren Elkarteen Euskal Federazioko presidentea zeinu hizkuntzaren kalitatea zaintzearen garrantziaz mintzatu da. Salatu... [+]


2024-09-11 | ARGIA
Euskararen aldeko ekintzengatik zigortu du Gorka Torre Baionako auzitegiak

Euskaraz deklaratzea ukatu dio epaileak, eta erabaki du ez parte hartzea bere aurkako epaiketan. Auzitegi kanpoan babesa ematera joandako hamarnaka euskaltzaleren aurrean desobedientziarako deia egin du Torrek. Guztira 3.268 euro ordaintzera zigortu dute.


2024-09-06 | ARGIA
Udaltzain guztiek euskaraz jakitea eskatu du Kontseiluak, EAEko Auzitegi Nagusiaren sententziari erantzunez

2021ean EAEko udaltzain laguntzaileentzako lan-poltsa bateratua osatu zuten. EAEko Auzitegi Nagusiak atzera bota du orduan ezarritako hizkuntza eskakizuna, B2 maila, alegia. Hizkuntza eskakizuna “neurrigabea” dela argudiatu du. Kontseiluak adierazi du EAEko udaltzain... [+]


Donostiako autobus gidari baten jarrera euskarafoboa salatu dute

Donostiako autobus gidari batek maiatzaren 2an, bere hizkuntza eskubideak urratzeaz gain, erantzun euskarafoboa bota ziola salatu du herritar batek. Gertakari horren berri Hizkuntza Eskubideen Behatokiak eman du. ARGIAk pertsona horrekin hitz egin du, zer gertatu zen jakiteko.


2024-06-06 | Euskal Irratiak
Laborantza lizeoetan euskaraz ikasteko aukera ezbaian Parisen

Laborantza lizeoetan tokiko hizkuntzetako irakaskuntza sailen sortzea eztabaidatua izan da frantses legebiltzarrean. Legearen zuzenketa proposatu du Iñaki Etxaniz legebiltzarkideak.


Sugoi Etxarri Zabaleta, EHE-ko kidea
“Euskararen borroka gaztetzen ari da, oso azkar”

Euskal Herrian Euskarazek apirilaren 22tik 28ra egingo du lehen aldiz Harrotze Astea. EHEk bost ekintza nazional prestatu ditu, eta hortik aurrera, herriz herri hainbat dinamika antolatuko dituzte euskaltzaleek. Sugoi Etxarri EHEko kidea elkarrizketatu dugu. Haren ustez,... [+]


Behatokiaren hizkuntza urraketei buruzko 2023ko txostena
Hizkuntza muga eta urraketa berak hamar urtez

Hizkuntza eskubideen urraketekin lotutako 909 kexa jaso zituen Behatokiak 2023. urtean. Horien %75 baino gehiago administrazioari loturiko zerbitzuei buruzkoak dira: “Herritarrek salatzen dute urtero horma berdinaren aurka borrokatzen jarraitzen dutela”.


Eguneraketa berriak daude