Mende amaierarako itsasoak euskal kostaldea hondartzarik gabe utz dezakeela ohartarazi du AZTIk

  • Klima aldaketak Euskal Herriko kostaldean dituen eta etorkizunean izango dituen ondorioei buruzko txostena kaleratu du AZTI zentro teknologikoak. Baliteke mende amaierarako itsas maila 65 zentimetro igotzea. CO2 emisioak murriztu beharra agerian geratu da berriro ere.

     

Zarauzko hondartza // Argazkia: Twitter

2023ko azaroaren 28an - 11:17

Klima aldaketak euskal kostaldean daukan inpaktuari zenbakiak jarri dizkio AZTI zentro teknologikoak, orain berri ateratako txosten batean. 1990etik, hamarkada bakoitzean 1,5-3,5 zentimetro artean igo da itsas maila, eta aurreikuspenen arabera, baliteke itsas-mailaren igoera 50 eta 65 zentimetro artekoa izatea mende honen amaierarako. Adituek hondartzetako, bizitegi-lurzoruko eta industria-lurzoruko inpaktuen xehetasunak aztertu dituzte eta AZTIko Klima Aldaketa arloko koordinatzaile den Guillem Chusten hitzetan, itsas-mailaren hazkundeak “hondartza gehienak, padurak eta belardiak galtzea” ekarriko du. Kalteak minimizatzeko egokitzapen neurriak proposatzen ditu zentro teknologikoaren txostenak.

Hondartzetan, paduretan eta belardietan ez ezik, kostako azpiegitura kritikoetan ere eragingo du igoera horrek; portuetan, dikeetan eta itsas pasealekuetan kalte handiak sortuta. Olatuen muturreko altueran ere gorakada nabaritu dute, hego-ekialdean bereziki. “Ondorio kritikoak” direla azpimarratu du AZTIk.

Ozeanoak eta neurgailuak

Ozeanoak funtsezko eragileak dira klima globalaren erregulazioan. AZTIk klima aldaketak ozeanoei nola eragiten dien aztertzeko konpromisoa erakutsi du, metodo zientifikoak erabilita. Hori lortzeko, datu-base bateko informazio ugari bildu dute, ekaitzak ebaluatzeko eta kostaldeko eremuei nola eragingo dieten aurreikusteko. Gainera, hainbat tresna dituzte, hala nola olatuek kostaldeko egituretan nola eragiten duten neurtzeko sentsoreak, uholdeak simulatzen dituzten ordenagailu-ereduak eta olatuen eta uholdeen kalteak prebenitzeko alerta goiztiarreko sistema bat.


Kanal honetatik interesatuko zaizu: Larrialdi klimatikoa
2025-04-02 | Nicolas Goñi
Angolan lehorteak 2,3 milioi pertsona mehatxatzen ditu, baina nori axola zaio?

Munduan gutien aipaturiko krisi humanitarioa da Angola hego-mendebaldean 2019az geroztik irauten duena. Klima aldaketak indarturiko lehorte luze baten ondorioz milioika pertsona janari eskasean edo desegokitasunean bizi dira eta ura bilatzeko ahalegin handiak egin beharrean... [+]


Aztarnak

Lurrak guri zuhaitzak eman, eta guk lurrari egurra. Egungo bizimoldea bideraezina dela ikusita, Suitzako Alderdi Berdearen gazte adarrak galdeketara deitu ditu herritarrak, “garapen” ekonomikoa planetaren mugen gainetik jarri ala ez erabakitzeko. Izan ere, mundu... [+]


Hernaniko natur eremuen sarea osatu dute ikasleek eurek

Eskola inguruko natur guneak aztertu dituzte Hernaniko Lehen Hezkuntzako bost ikastetxeetako ikasleek. Helburua, bikoitza: klima larrialdiari aurre egiteko eremu horiek identifikatu eta kontserbatzea batetik, eta hezkuntzarako erabiltzea, bestetik. Eskola bakoitzak natur eremu... [+]


2025-03-03 | Leire Artola Arin
ANALISIA
Karbonoa ez da neutroa

Agintari gutxik aitortzen dute publikoki, disimulurik eta konplexurik gabe, multinazional kutsatzaileen alde daudela. Nahiago izaten dute enpresa horien aurpegi berdea babestu, “planetaren alde” lan egiten ari direla harro azpimarratu, eta kutsadura eta marroiz... [+]


Fernando Valladares:
“Oparotasuna zer den birdefinituta, ulertuko dugu zer dugun irabazteko”

Biologian doktorea, CESIC Zientzia Ikerketen Kontseilu Nagusiko ikerlaria eta Madrilgo Rey Juan Carlos unibertsitateko irakaslea, Fernando Valladares (Mar del Plata, 1965) klima aldaketa eta ingurumen gaietan Espainiako Estatuko ahots kritiko ezagunenetako bat da. Urteak... [+]


Eredu inspiratzaileak martxan jartzera animatu ditu Antzuolako ikasleak Fenando Valladares biologoak

Nola azaldu 10-12 urteko ikasleei bioaniztasunaren galerak eta klima aldaketaren ondorioek duten larritasuna, “ez dago ezer egiterik” ideia alboratu eta planetaren alde elkarrekin zer egin dezakegun gogoetatzeko? Fernando Valladares biologoak hainbat gako eman dizkie... [+]


Eskoziako Lur Garaietan otsoa sartzea klima-larrialdirako onuragarria izango dela iradoki dute

Eskoziako Lur Garaietara otsoak itzularazteak basoak bere onera ekartzen lagunduko lukeela adierazi dute Leeds unibertsitateko ikertzaileek.. Horrek, era berean, klima-larrialdiari aurre egiteko balioko lukeela baieztatu dute, basoek atmosferako karbono-dioxidoa xurgatuko... [+]


Monte Perdidokoa galzorian dauden glaziarren artean sartu dute

Desagertzeko arriskuan dauden izotz-masak dokumentatzen dituen nazioarteko erregistro batek Pirinioetako Monte Perdido sartu du zerrendan.  


2025eko urtarrila, mundu mailan inoiz erregistratu den urtarrilik beroena

Aurtengo urtarrila 1850. urteaz geroztik beroena izan dugu. Gainera, aurreko hilabeteen joera mantentzen du, azken hemeretzi hilabeteen artean, hemezortzigarrena da bero erregistroak apurtzen. 


Muturreko beroak 2,3 milioi hildako eragingo lituzke Europan mende bukaerarako

Nature Medicine aldizkarian publikatutako artikuluaren arabera, berotegi efektuaren ondorioz handiagoa izango da beroak eragindako heriotzen igoera hotzak eragiten duen heriotza jaitsiera baino. Gainera, beroarekiko egokitze onenak ere ez luke arazoa guztiz konponduko.


Greenpeace-k Guggenheim museoan Urdaibaiko proiektuaren kontrako ekintza burutu du

Igande arratsaldean Greenpeace-ko 30 kide inguruk Urdaibaiko proiektuaren kontrako ekintza burutu dute Bilboko Guggenheim museoan. Hamar landare eta animalia-espezie errepresentatu dituzte.


2025-02-03 | Nicolas Goñi
Jendez hustutako landa eremuetara basabizitza ez da uste bezala itzultzen

Munduko landa eremu periferikoetan 4 milioi kilometro koadro laborantza lur abandonatu dira azken 75 urteotan. Orain arte arrazoi ekonomikoengatik uzten baldin baziren nagusiki, gerora, klima aldaketak ere horretara bideratuko ditu geroz eta gehiago. Bioaniztasuna babesteko xede... [+]


Karbono biltegi izateari utzi dio Artikoko tundrak

AEBetako Ozeanoko eta Atmosferako Administrazio Nazionalaren (NOAA) ikerketaren emaitza zabaldu du Nature Climate Change aldizkariak: bereganatzen zuen karbono dioxido eta metano kopurua baino gehiago isurtzen du orain tundrak.


Eguneraketa berriak daude