Bada Edgar Allan Poeren ipuin bat, non kontatzen den nola astintzen duen izurrite-olatu batek eremu bat hilabetetan zehar: bertako aberatsak gaztelu bateko hormen artean gordetzen dira, luxu eta dibertimendu artean, zoritxarra kanpoan noiz amaituko itxaroten. Beraien harridurarako, kosta ahala kosta saihestu nahi izan duten Heriotzak gazteluan sartzea lortzen du eta denak akabatzen ditu.
Ez dakit zenbat horma eraiki nahi ditugun birus bat geldiarazteko. Birus bat geldiarazi daiteke? Edozer gauza egin behar al dugu frenatzeko? Egin daitekeen guztia egin behar al da? Moralki justifika daiteke? Hobekuntzaren bat ekarriko duten neurriak aplikatu beharrean, ikusten ari garena da neurrien gehiketa konpultsiboa, bata bestearen atzetik, adreiluak bezala batuz, horma gero eta altuagoa egiten saiatuz. Eta horren guztiaren gidari nagusia beldurra delarik.
"Gure neurriek ez al dute neurririk behar? Egia esan, ez dakit zertan ari garen gizarte gisa. Ez gara ezer eraikitzen ari, eta bai asko suntsitzen uzten"
Baina ez du mugarik behar beldurrak? Gure neurriek ez al dute neurririk behar?
Egia esan, ez dakit zertan ari garen gizarte gisa. Ez gara ezer eraikitzen ari, eta bai asko suntsitzen uzten.
Zer gizarte arraio da zaharren osasuna zaintzea haiek isolatzean datzala uste duena?
Zer gizarte motak hipotekatzen du bere haur eta gazteen osasun emozionala, psikologikoa eta fisikoa (ia bi urte daramatzagu horrela), bere adineko pertsonen osasuna babesteko (bide batez, txertatuta daudenak)?
Noiz egingo dugu gaizkiak eragindako kaltearen eta erremedioak eragindako kaltearen arteko balantzea?
Neurri-erremedio hauek zenbat sufrimendu sortu dute isolamenduagatik? Zenbat sufrimendu langabeziagatik? Zenbat sufrimendu arretarik gabeko gaixotasun kronikoengatik, lehen mailako arreta-zerbitzuaren gainbeheragatik?
Eremu soziokulturala hilzorian dago, eremu ekonomikoa ere bai (Amazon bezalako plataforma handientzat izan ezik).
8.500 haur hiltzen dira egunero goseak jota munduan, OMEaren arabera. Eta orain, Europa inoiz baino gehiago bere zilborrari begira dagoela, ziur horrek okerrera egingo duela.
Ez al da behar gaitz horien guztien aurkako txertorik? Non dago horretarako dirua eta arreta?
Eta neurrietan gastatutako diru hori guztia ezin al zen gastatu mediku gehiagotan eta ospitaleko ohe gehiagotan?
Gobernuak, hainbeste sakrifizio eskatzen dizkigunak, ezin al liezaieke eskatu farmazialariei, demagun, beren irabazien % 50ari uko egin diezaioten populazio osoak ordaintzen dituen txertoekin?
Gainera neurrien gehitze zoro horretan, neurriek gero eta muga oinarrizkoagoak gainditzen dituzte: mugitzeko eskubidea, bizitza duinerako eta heriotza duinerako eskubidea, erabakitzeko eskubidea... bide batez, ia bi urte igaro dira, eta herritarrei ez zaie inoiz ezertxo ere galdetu. Non dago orain eskubide sozialez arduratu izan den ezker hori?
Eta zein da babestu nahi den guztion ongi hori, hemen inork irabazten ez badu? (aberats oso aberatsek izan ezik)
Hau guztia gelditu beharra dago. Bizitzea, erabakitzea eta elkar aurkitzea da. Hori kentzen badigute, bizitza amaitu egingo da.
Onar dezagun: honezkero badakigu gaztelutik kanpo hotz egiten duela eta arriskuak daudela, baina barruan airea itogarria da, ezin da arnastu eta gaztelua zatika erortzen ari da… non egon nahi dugu orduan?
Bidali zure iritzi artikuluak iritzia@argia.eus helbide elektronikora
ARGIAk ez du zertan bat etorri artikuluen edukiarekin. Idatzien gehienezko luzera 4.500 karakterekoa da (espazioak barne). Idazkera aldetik gutxieneko zuzentasun bat beharrezkoa da: batetik, ARGIAk ezin du hartu zuzenketa sakona egiteko lanik; bestetik, egitekotan edukia nahi gabe aldatzeko arriskua dago. ARGIAk azaleko zuzenketak edo moldaketak egingo dizkie artikuluei, behar izanez gero.
Duela aste batzuk, Diputazio kalean, Gasteizko erdigunean, bi gizonek etxerik gabeko pertsona bat bota zuten lo egiten zuen lokalaren kanpoaldeko eskailera-buru txikitik. Bota ez ezik, berehala metalezko baranda bat ere jarri zuten lonjaren aurrean. Lokala luzaroan hutsik egon... [+]
Antzokiko argiak piztu dira. Diskretuki, pasabideetan nabil: emanaldi eskolarra hastear dago. Gazteak korrika doaz beraien eserlekuetara, bizi-bizi eta alai. Ateraldiak askapenaren zaporea du, baina askatasun sentsazio hori gaztelaniaz edo frantsesez mintzo da. Goiz honetan,... [+]
Wikipedian bilatu dut hitza, eta honela ulertu dut irakurritakoa: errealitatea arrazionalizatzeko metodologia da burokrazia, errealitatea ulergarriago egingo duten kontzeptuetara murrizteko bidean. Errealitatea bera ulertzeko eta kontrolatzeko helburua du, beraz.
Munduko... [+]
Berriki zabaldu da Gazako lurralderako Egiptok egindako hirigintza-antolaketa plana. Marrazki batean jaso dira etorkizuneko kale, eraikin eta iruditeria, oraindik metraila eta lehergailuen usaina darion errealitate baten gain. Hirigintza proposamena, beste bonba jaurtiketa bat... [+]
Bizitza erdigunean jartzeko abagunea ikusi genuen feministok zein ekologistok Covid-19 pandemia garaian. Ez ginen inozoak, bagenekien boteretsuak eta herritar asko gustura itzuliko zirela betiko normaltasunera. Bereziki, konfinamendu samurra pasa zutenak haien txaletetan edo... [+]
Segurtasun falta dagoen irudipena handitu dela azaldu du Eustaten azken txostenak. Gurean, Trapagaranen, Segurtasuna orain, delinkuenteen aurka manifestaziora deitu dute herritar batzuek.
Bi izan dira sentsazio hori zabaltzeko arrazoiak. Batetik, udalak Udaltzaingoaren... [+]
Badira etxebizitzak saltzeko atarietara harpidetuta daudenak, etxe bat erosi nahiko luketelako. Tarteka etxeak ikusteko hitzorduak ere egiten dituzte, eta seguru nago saltzaileak badakiela pertsona horiek ez dutela etxea erosiko, ez bisitan etxeari aurkitzen dizkioten baina... [+]
Haurtzaroaren amaiera eleberri distopikoa idatzi zuen Arthur Clarkek, 1953. urtean: jolasteari utzi dion gizarte baten deskribapena. Eta ez al da bereziki haurtzaroa jolasteko garaia? Jolasteko, harritzeko, ikusmiratzeko eta galdera biziak egiteko unea. Ulertzeko tartea zabalik... [+]
Juan Bautista Bilbao Batxi idazleak barku batean egiten zuen lan, eta bere bidaietako kronikak bidaltzen zituen Euzkadi egunkarira. Horri esker, XX. mende hasierako mundu osoko kronika interesgarriak ditugu, euskaraz. 1915eko ekainean, hain zuzen, Murtzian egin zuen... [+]
Hizkuntzakeriatik edo glotofobiatik eta, zer esanik ez, euskararen aurkako gorrototik, askotan ikusi izan dugu gure euskara makila guztien zahagi bihurturik. Azkena, Anton Arriola Kutxabankeko presidentea ibili zaigu makilakari lanetan gure hizkuntzari astindu eta makilakada... [+]
Ez dezazuela lotura hau Ezkiotik bilatu, ez eta Altsasutik ere, are gutxiago Ebro ibaia Castejonetik zeharkatuz. Euskal Yaren eta Nafarroako AHTaren arteko lotura, edo hobeto esanda, loturak, dagoeneko errealitate bat dira. Pluralean dauden lotura horiexek dira kezkatu beharko... [+]
Ez atera zalapartarik, ez konfrontatu, ez biktimizatu... eta obeditu. Subjektu zapaldu gisa, kasu honetan euskaldun gisa, mintzo gara, zenbatetan entzun behar izan ditugu halakoak? Ironiaz, honelaxe esan zuen, duela bi urte, Euskaltzale Independentiston Topaketan, Amets... [+]
Aurten "Israel Premier Tech" txirrindularitza talde israeldarra ez da Lizarraldeko Miguel Indurain Sari Nagusia lasterketara etorriko. Berri ona da hori Palestinaren askapenaren alde gaudenontzat eta munstro sionistarekin harreman oro etetea nahi dugunontzat, izan... [+]
Intsumituek denbora luzez egindako borroka gogorra eta mingarria izan zen, baina irabazi zuten, eta garaipen hura behin betikoa izango zela uste genuen, atzera bueltarik gabea. Baina badirudi, politikari batzuen ahotik aterata, eskalada militaristari gorazarre egin eta berriz... [+]