Proposamen txiki bat egin nahi dizut: txoriengan pentsatu. Txoriek ederki adierazten dute bioaniztasunaren maila.
Ni, noski, naturazalea naiz. Makina bat aldiz entzun eta esan duguna. Hori arin-arin diogunok geroni, pixkanaka edo abaila bizian, gure ingurunea suntsitzen ari gara: produktu kimikoak erabili, zuhaitz zaharrak edonola bota, heskaiak desegin, zaborgintza erraldoia, kutsadura hiltzailea...
Gure osasunaren oinarria den bioaniztasuna gero eta urriagoa da, eta zenbait tokitan zeharo eskastua. Bide horri eusten diogun artean gureak gero eta okerrago egingo du.
Bioaniztasuna aberastea helburu duten ekimen ugari ikusten ari gara. Niri gehien interesatzen zaizkidanak ingurune hiritarrenetan izaten direnak dira. Naturaren zapalkuntzak eta txikizioak hor du sorburua. Hortik elikadura, ingurumena, landagunea, natura eta abar nola ikusten diren, arabera gauzatzen dira gero lurralde osoari eragiten dizkioten plangintzak eta politikak. Hor eragin beharra dugu, eta ez noa ezer berririk esatera: ekintza txikiak, toki askotan sortzea dugu premia: herri baratzeak, etxe baratzeak, kontsumo arduratsua, energia berriztagarriak... Hau da, soilik politiko ez den maila guztietako burujabetza, politikoena, alegia.
Ez dugu inoren haginduaren zain egon behar. Gure etorkizuna hobetzeko bide bakarra dena lortzeari lotu eta ekin. Eman gaitezen zerbaitera. Guk egiten dugun hori da naturaren zapalkuntzaren eta txikizioaren bidea hankaz gora jar dezakeen abiapuntu bakarra, egungo joera iraul dezakeen palankaren euste-puntua.
Landareak gustuko badituzu eta fruta arbolak, basoa, lorategia, baratzea, loreontziak edo dena delako txokoren bat baduzu, proposamen txiki bat egin nahi dizut: txoriengan pentsatu. Txoriek ederki adierazten dute bioaniztasunaren maila. Zailtasun handiak dituzte maiz habiak egiteko eta elikatzeko, batez ere hiri handietan. Landaredi egokiak bazka, ura eta babesa emango dizkie: habiak egiteko adarrak, jango dituzten intsektuak erakarriko dituzten lore eta abarrak, aterpetuko dituzten hostajeak, fruta gozoak eta hazi hazkurritsuak. Horri ura edateko eta bainatzeko putzutxo edo ontzi bat erantsiz gero, bikain.
Ez da zaila. Landaketaren bat egin behar duzunean txoriak izan buruan.
Copernicus ingurumen behategiaren arabera 2024ak errekorra hautsiko du Lurreko tenperaturari dagokionez, eta hori bakarrik ez, industria aurreko garaiko batez bestekoa baino 1,5ºC altuagoa izango da lehen aldiz.
Denborale batek hondamendia eragin du Mediterraneo mendebaldean, eta gutxienez 92 dira hildakoak eta dozenaka desagertu daude. Halako ekaitz bortitzen arrazoiak kostaldearen txikizioan bilatu behar direla ohartarazi zuen Millán Millán meteorologoak. Eta soluzioa... [+]
Jakoba Errekondok Ilargia eta landareak 2025eko agenda eskutan, ilargiaren arabera baratzeko lanak nola antolatu azalduko du eta entzuleen galderak zuzenean erantzungo ditu. Antton Olariagak argitalpen horretarako egin dituen hamabi piztiren ilustrazioak erakutsiko ditu eta... [+]
Beste hainbat intsekturen kasuen modura, hau ere “tigre” hitzaren itzalpean izendatzen dute herrialde batzuetan. Jakina, halako izena jarriz gero espero zitekeen ehizarako trebetasuna ezin falta! Eta halaxe da, bai.
Badira sei urte nire lehen erlezaintzako ikastaroa egin nuela. Gaur gaurkoz erlezaintza da nire ogibidea.
Lehen erleak erosi nituenean ez nekien arraza ezberdineko erleak zeudenik ere, auskalo zer erosiko nuen bakarren batek "erle beltza izango da, ezta?" galdetu zidan... [+]
"Irudia zuritzeko" estrategiak erabiltzen dituzte energia arloko enpresa nagusiek. Ekintza positiboak azpimarratu eta inpaktu negatiboa "estaltzen" dutela ondorioztatu du ikerketan parte hartu duen EHUko doktoregai Goizeder Blancok.
Azken lau hamarkadetan itsasoaren gainazalaren tenperatura-igoerak makroalgen komunitateetan izan duen eragina aztertu du EHUko ikerketa-talde batek. Bizkaiko kostaldeko eremu batean sakonera-puntu desberdinak ikertu dituzte eta ikusi dute egituratzaileak diren afinitate hotzeko... [+]
Gasteizko Haur eta Lehen Hezkuntzako ikastetxeetako baratzeak ikertu ditu Iratz Pou EHUko ikasleak. Zenbat eskolek dute ortua? Nolako erabilera ematen diote, zein helburu eta asmorekin? Probetxu pedagogiko eta didaktikoa ateratzen al diote baratzeari? Pourekin eta Igone Palacios... [+]
Lurraren defentsan mobilizazio eguna deitu du Euskal Herria Bizirik sareak apirilaren 13an Azpeitian, "lurraldeari eta landa-eremuari eraso egiten dioten makroproiektuekiko arbuio sozial zabala erakusteko". Deitzaileekin bildu gara.
Jolastoki eta ikastetxeko sarrera zen asfaltozko 350 metro koadroak berdegune bihurtu dituzte Haur eta Lehen Hezkuntzako Remontival eskola publikoan, Lizarran. Landaturiko zuhaitz, zuhaixka eta landareek helburu dute, besteak beste, beroa eta hotza hobeto kudeatzea,... [+]
Desagertzeko arriskuan dagoen basoilarra ikusi dute azken egunetan Larra eta Aztaparretako naturgunean, Belaguako La Contienda bailarako eski estazioko aparkalekuan. Jokabide arraro horrek kezka sortu du biologoen artean, aurtengo negu beroak eraginda izan baitaiteke. Basoilarra... [+]
Egun osoa airean, buelta eta buelta, haizearekin dantzan kometa balitz bezala… eguzkiari itzal egiteraino! Horra hor, mirua hegan. Hortik dator eguzkia lainoetan atera eta sartu dabilenean “miru-itzala” edo “miru-kerizpea” dagoela esatea, Felipe... [+]
Erreketako tigre-burruntzia Europako burruntzi handienetakoa da. Gure lurretan, gainera, oso zabalduta dago eta erraza da erreka inguruetan ikustea, etengabe hegan, gora eta behera. Arra eta emea oso antzekoak dira, ia berdinak sexu-organoak alde batera utzita.