Udan ortuko produktuak saltzen ditu baserritarrak 2011z geroztik. 2013an eta 2018an udaltzainek mehatxu egin zioten, baina aurtengoa da produktuak eramaten dizkioten lehendabiziko aldia. Hurrengo goizean margoketa agertu da Itzubaltzetako (Getxo) Kultur Etxean: “Bendeja aurrera”.
Astelehen arratsaldean, uda sasoian astero egiten duen legez, “bendeja egiten”, hau da ortuko produktuak saltzen ari zen baserritar bat Itzubaltzetako elizako arkupeetan. Udaltzainak agertu, eta baimenik ez duela argudiatuta, postua kentzeko agindu diote. Baserritarrak ezetz, zortzi urte daramatzala berdina egiten. Azkenerako, barazki kutxak banan-banan polizia autoetan sartu eta alde egin dute udaltzainek, baserritarraren haserrerako.
Ez da gatazka pizten den lehendabiziko aldia izan. 2013an elizaren arkupeetatik bota nahi izan zuten baserritarra udaltzainek. Hurrengo bost urteetan ez zen arazorik izan, baina iaz berriz ere sortu zen liskarra. Abuztuaren 27ko astelehenean udaltzainek postua kentzeko agindu zioten baserritarrari. Baserritarrak horrela egin zuen, ordurako produktu ia guztia saldua zeukan. Baina hurrengo astelehenean berriz ere postua jarriko zuela jakinarazi zuen. Baserritarra kide den Uribe Kostako Agroasanbladak herritarrei dei egin zien postura hurbilduz baserritarrari babesa emateko. Irailaren 3ko astelehen horretan herritar dezente agertu zen, eta poliziarik ez. Baina hurrengo astelehenean, irailaren 10a, egoera errepikatu egin zen. Udaltzainek orduan ortuariak eramateko saiakera egin zuten. Azkenean baserritarrak udaltzain buruarekin hitz egin zuen telefonoz, eta isunik eta errekisamendurik gabe amaitu zen dena. Udako azken bendeja eguna zen. Aurten, zaharrak berri.
Ohitura zaharra
Kalean baserriko uzta txikia saltzea ohikoa izan da herrietan urte luzez, eta gutxi batzuetan bada oraindik. Getxori dagokionez, 2007 arte emakume batzuk aritzen ziren salmentan. Urte batzuetako etenaren ostean, 2011an berrartu zuen ohitura zaharra Peio Fuente baserritarrak. Udalarekin eta udaltzainekin izandako lehenbiziko arazoen ostean, salmenta baimentzeko eskatuz sinadura bilketa abiatu zuten Itzubaltzetan. 400 herritarrek eta 60 merkatarik eman zuten sinadura.
Sinadurak udaletxera eraman zituzten: “Zinegotziakaz ere bilduta egon ginen. Kaleko salmenta zela erantzun ziguten, eta ez zegoela hori baimentzerik. Hala ere, horren gaineko proiektu bat prestatuz gero, aztertuko zutela esan zuten. Egin genuen, baina ez dugu oraindino erantzunik jaso”, adierazi zion Fuente baserritarrak Hirukari 2018ko irailaren erdialdean. Gatazkak zabalik jarraitzen du.
Nekazaritza eta Elikadura Ekologikoaren Kontseilutik herritarrak animatu dituzte azoketan erostera eta ekoizleak gertutik ezagutzera. Uztailaren 29an Zigoitian izango dira, eta abuztuaren 23an, Zarautzen. Urriaren 27an amaituko dute udako denboraldia, Villabonan.
Sektoreko beharrak hainbat eragilerekin identifikatu ostean, lurrak ezagutu eta martxan jartzeko aitzakia tarteko erronka zehatz bati ekin zion Amillubik: baratzezainentzat porru landare ekologikoa bertan ekoiztea. Igandean hogei lagun baino gehiago bildu ziren, Amillubiko talde... [+]
Zestoako Iraeta auzoan, Urola ibaiaren meandroan daude Amilibia baserria eta bere lurrak. Horiek modu kolektiboan erosteko dirua biltzen ari da Biolur laborantza ekologikoaren aldeko elkartea. 2025 bukaerarako dute hitzartua azken ordainketa, baina erosketa fasean egon arren,... [+]
Bost hilabete bete dira otsailaren 6an traktoreen mobilizazioak hasi zirenetik. Mirene Begiristainek eta Isabel Alvarezek ekofeminismoaren betaurrekoak jantzita aztertu dituzte mobilizazio hauek eta fokutik kanpo geratu diren laborariak eta aldarrikapenak ekarri dituzte lehen... [+]
Zestoako Amilibia baserria eta bere lurrak eskuratzea eta bertan elikadura burujabetzari loturiko laborantza proiektu agroekologikoak martxan jartzea; horixe du helburu Biolur elkarteak. Horretarako, besteak beste, abenduan ekin zion interneteko diru bilketa kanpainari eta... [+]
Zestoako Amilibia baserria eta bere lurrak eskuratzeko eta bertan elikadura burujabetzari loturiko Amillubi proiektu kolektiboa martxan jartzeko apustua egina du Biolur elkarteak: "Herritarrek elikagaiak eta nekazariek lurrak bermatuta izatea izango litzateke mugimendu... [+]
Amets Ladislao Kuban egon berri da bertako laborantza eredua eta elikadura sistema ezagutzen. Sobiet Batasuna (SESB) erori zenean eta jasaten duen mundu mailako blokeoa dela-eta, pestizida eta ongarri kimikorik gabe geratu zen Karibeko irla, eta kimiko horien ondorioz, lur oso... [+]
Konturatu orduko apirila joan da, bere intentsitate eta kolore guztiekin. Egun beroak, epelak eta hotzak utzi dizkigu. Ostadarra eta izotza. Euri jasak eta bero sapa. Jaio berri diren arkume apurrak belardian dabiltzan bitartean, labanak eten egin du bizitza eman duten hiru... [+]
Laborantza ekologikoa sustatzen duen Biolur elkarteak Amillubi proiektua abiatu du, Gipuzkoan toki estrategikoan kokatua dagoen Amilibia baserria eta bere bederatzi hektarea lurrak kolektibizatzeko. Maiatzaren 11n festa egin dute Amillubin: herritarrek proiektua bertan arnastu... [+]
Urola ibaiaren meandroan, Zestoako Iraeta auzoan daude Amilibia baserria eta bere lur emankorrak: 5 hektarea baso eta 4 hektarea laborantza lur. Laborantza ekologikoa sustatzen duen Biolur elkarteak baserria eta lurra kolektibizatu nahi ditu Amillubi proiektuaren bidez... [+]
Ertzaintzak hirugarren saiakera egin du asteartean Otxantegi Herri Lurrak husteko, epaileak hala aginduta. Lurrak defendatzera joan dira hamarnaka lagun, eta teilatuan, lurrean zein dorretxean erresistentzian zeuden guztiak kanporatu ditu Poliziak. Hiru lagun zauritu dira... [+]